Jak dobrać buty narciarskie? Co jest najważniejsze przy wyborze?

Buty narciarskie to absolutnie kluczowy element wyposażenia dla każdego miłośnika białego szaleństwa. To od ich odpowiedniego doboru zależy komfort i bezpieczeństwo jazdy, a idealne dopasowanie pozwala w stu procentach wykorzystać potencjał nart. Jak zatem wybrać obuwie, które będzie wygodne, ale też zapewni dobre podparcie i kontrolę na stoku? Czym się kierować? Jak ustalić właściwy rozmiar buta i co to jest flex? Sprawdź!

Dobrze dobrane buty to podstawa udanego wyjazdu na narty

Początkujący narciarze mogą jeszcze tego nie wiedzieć, ale wbrew pozorom to wcale nie narty są w tym sporcie najistotniejsze. Każdy, kto ma już doświadczenie na stoku, z pewnością potwierdzi, że o wiele ważniejsze są dobrze dobrane buty narciarskie. Bez nich jazda będzie nie tylko mało komfortowa, ale może być zwyczajnie niebezpieczna, dlatego to właśnie od obuwia powinno się zawsze zaczynać dobieranie sprzętu narciarskiego.

A czemu jest ono takie ważne? Trzeba pamiętać, że to właśnie za pomocą butów sterujemy nartami. Od tego, jak dobrze leżą, i w jakim stopniu są dopasowane do stopy, zależy sposób przekazywania energii z ciała narciarza na deski. Buty decydują zatem o tym, jak narty reagują na nasz ruch, i jaką mamy nad nimi kontrolę. Źle dopasowane mogą nie unieruchomić w pełni stopy, co sprawi, że praca narciarza nie będzie przenoszona w pełni na narty, a to z kolei odbije się na słabszej kontroli, większym zmęczeniu i narażeniu na kontuzje.

Ekspert Mubi radzi:

Oczywiście ryzyko kontuzji na stoku wynika nie tylko ze źle dobranego sprzętu. Odrobina pecha lub chwila nieuwagi wystarczą, żeby dorobić się naprawdę poważnego urazu, którego leczenie może pochłonąć bardzo duże koszty, zwłaszcza jeśli do wypadku dojdzie za granicą. Przed wyjazdem warto więc zadbać o ubezpieczenie narciarskie, które zagwarantuje szereg świadczeń wspierających, od pokrycia kosztów leczenia i akcji ratowniczej, po wypłatę odszkodowania z NNW, czy rekompensatę za zniszczony lub uszkodzony sprzęt sportowy.

Oczywiście obok precyzji, drugim kluczowym czynnikiem, na który wpływ na właściwy dobór obuwia narciarskiego, jest komfort ich używania. Bez niego nie ma wszak mowy o przyjemności płynącej z aktywności na stoku, chyba że mowa o profesjonalnych sportowcach, którzy przedkładają kontrolę nad komfortem. W rekreacyjnym wydaniu można na szczęście połączyć jedno z drugim, wybierając buty narciarskie dostosowane do indywidualnym potrzeb. Tylko jak to zrobić?

Dopasowanie butów narciarskich – podstawowe zasady

Każdy but narciarski składa się z twardej zewnętrznej skorupy, miękkiego wewnętrznego buta (tzw. linera) oraz różnej liczby zapięć i klamer. Chociaż producenci wciąż oferują nowinki technologiczne, przez które łatwo pogubić się w oferowanych przez sprzedawców modelach, kilka podstawowych zasad dotyczących wyboru butów jest niezmiennych. O czym musisz pamiętać w pierwszej kolejności?

  1. Wybierz buty narciarskie ze względu na płeć. Z uwagi na różną budowę stopy i kształt łydki, inny typ obuwia narciarskiego jest przystosowany dla kobiet, a inny dla mężczyzn. Damskie buty mają niższą, rozszerzaną ku górze cholewkę, są także zazwyczaj wyposażone w cieplejsze wkładki. Z kolei męskie buty posiadają wyższą i smuklejszą cholewkę.
  2. Określ, jaki jest Twój poziom zaawansowania. Amatorzy dopiero zaczynający przygodę na stoku, a także średnio-zaawansowani stawiający na komfort, powinni wybrać zupełnie inne buty niż doświadczeni narciarze, którym zależy na szybkości i adrenalinie.
  3. Zastanów się, jak będzie wyglądała Twoja aktywność. Inne buty są przeznaczone do jazdy rekreacyjnej, a inne do sportowej i wyczynowej, nie wspominając o specjalnych typach przystosowanych do freeride’u i freetouringu.
  4. Wybierz rozmiar buta. Zdecydowanie najważniejsze kryterium. Rozmiar obuwia narciarskiego określa się na podstawie długości i szerokości stopy, o czym więcej w dalszej części tekstu.
  5. Określ wymaganą twardość skorupy buta. Z tym wiąże się tajemnicze pojęcie flex, które wyjaśniamy poniżej.
jak dobrać buty narciarskie

Trzymając się tych zasad, z pewnością uda Ci się dobrać odpowiednie buty narciarskie. Oczywiście warto zrobić to w sklepie narciarskim, gdzie w wyborze pomogą Ci specjaliści, którzy użyją do wykonania pomiarów profesjonalnego sprzętu, ale nie jest to przymus. Równie dobrze można to zrobić w domu i kupić buty narciarskie przez internet.

Rozmiar butów narciarskich – jak zmierzyć stopę i wybrać dobre obuwie na narty?

Jak już wspominaliśmy, rozmiar jest najważniejszym kryterium wyboru buta narciarskiego. W związku z tym absolutnie kluczowe jest jego dokładne określenie i dopasowanie do uniwersalnej skali mondo point, która jest wykorzystywana przez producentów sprzętu narciarskiego. Aby to zrobić, trzeba zmierzyć długość stopy, do czego wystarczy zwykła kartka papieru i długopis.

  • Kartkę połóż przy ścianie i ustaw na niej stopę, przykładając piętę do ściany.
  • Uginając lekko nogę w kolanie, obrysuj kształt całej stopy.
  • Zmierz odległość od ściany do najdalej położonego punktu obrysu.
  • Powtórz to samo z drugą stopą.

Uzyskana w ten sposób długość (większa z dwóch) zaokrąglona do 0,5 cm w górę to właśnie rozmiar stopy według numeracji mondo point. Ten należy teraz zestawić z tabelą rozmiarów według danego producenta i gotowe. Czy powinno się wybierać buty o idealnie tym samym rozmiarze co stopa? Zazwyczaj doradza się dodanie do zmierzonej odległości ok. 0,5 cm, zwłaszcza w przypadku niedoświadczonych narciarzy, żeby pozwolić stopie na relaks.

Oprócz długości, istotna jest oczywiście również szerokość buta. Ją także możesz określić, korzystając z obrysu stopy – należy zmierzyć odległość w najszerszym punkcie stopy. Szerokości butów wahają się od 92 mm (przeznaczone dla wyczynowców) do 106 mm (przeznaczone dla początkujących oraz osób z szerokimi stopami i łydkami). Rozmiary pośrednie (98/100/102 mm) sprawdzają się w większości przypadków.

Przykład

Przymierzanie butów narciarskich może być czasochłonne, dlatego warto poświęcić na nie nawet ok. 2-3 godzin. Pamiętaj, żeby mierzyć obuwie na niezmęczoną stopę, najlepiej w skarpetach narciarskich. Po włożeniu buta możesz mieć wrażenie, że jest on nieco za mały – to naturalna reakcja wynikająca z jego konstrukcji. Zapnij i dociśnij wszystkie klamry, aby ustabilizować stopę, ale nie zaburzać krążenia krwi, a następnie odczekaj ok. 15 minut, żeby wkładki przyjęły temperaturę stopy. W niektórych modelach możesz dopasować but do stopy za pomocą cantingu (regulacja kątów pochylenia cholewki), a także dostosować ich elastyczność dzięki mikroregulacji. Jeżeli po przyjęciu pozycji narciarskiej (golenie oparte na językach butów) pięta cofa się, robiąc miejsce z przodu, to but jest dobrze dopasowany.

Co to jest wartość flex? Jak wybrać odpowiednią wartość?

Jeżeli znasz już rozmiar buta, możemy przejść do jego sztywności, czyli flex. Parametr ten wyznacza twardość skorupy buta, a wybierając go, trzeba się kierować takimi czynnikami, jak:

  • umiejętności narciarskie,
  • kondycja fizyczna,
  • waga i wzrost,
  • wiek.

Tzw. flex index wyraża się w skali liczbowej, dla kobiet zwykle w zakresie 50/60-110, a dla mężczyzn 60/70-140/150. Im mniejsza wartość, tym miększy i zapewniający większy komfort but. Im większa, tym twardszy i gwarantujący lepszą kontrolę. Dlatego też wartość flex butów narciarskich powinno się opierać w głównej mierze na umiejętnościach ich użytkownika.

Poziom zaawansowania narciarzaFlex index dla kobietFlex index dla mężczyzn
Początkujący50-6070-80
Średnio-zaawansowany60-7080-90
Zaawansowany70-9090-110
Ekspert90-110Powyżej 110
Opracowanie własne
CZY WIESZ, ŻE …

W przypadku osób o większej masie ciała powinno się wybierać buty narciarskie o wyższej wartości flex, niezależnie od stopnia zaawansowania narciarza.

Buty narciarskie dla początkujących i zaawansowanych

Chociaż rozmiar i kształt stopy mają decydujące znaczenie przy wyborze obuwia narciarskiego, bardzo istotne jest również jego zastosowanie, na podstawie którego można dobrać choćby flex index. Ten ma bowiem wpływ na komfort i funkcjonalność buta podczas różnych aktywności. Jak zatem dobrać buty narciarskie ze względu na styl i umiejętności danego narciarza?

  • Narciarstwo rekreacyjne – buty powinny być jak najbardziej elastyczne, zapewniać komfort podczas noszenia i być łatwe w użyciu.
  • Narciarstwo wyczynowe – buty sztywniejsze i ciaśniejsze o wyższej cholewce, zapewniają większą kontrolę.
  • Freeride – buty dla narciarzy jeżdżących na zaawansowanym poziomie poza wyznaczonymi trasami powinny mieć większy flex index, prostą cholewkę i szerokość ok. 100 mm.
  • Skitouring – buty powinny być lekkie, a tryb “chodzenia” efektywny, zapewniający duży zakres ruchu cholewki.
  • Freestyle – buty elastyczne, amortyzowane w okolicach pięty, dzięki czemu lądowanie po skoku jest bardziej komfortowe.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o dobór butów narciarskich

Co to jest flex index?

Flex index to wartość, którą wyraża się sztywność (twardość) butów narciarskich. Jest to drugi obok rozmiaru czynnik, który należy wziąć pod uwagę przy doborze obuwia narciarskiego, uwzględniając przy tym poziom zaawansowania i styl jazdy, ale także wagę i wzrost danego narciarza. Dynamiczna i bardziej agresywna jazda wymaga większego flexu zapewniającego lepszą kontrolę. W przypadku jazdy rekreacyjnej buty mogą być bardziej elastyczne.

Jakie buty narciarskie wybrać dla początkującego?

W przypadku osób, które dopiero zaczynają swoją przygodę z nartami, dobrze jest wybrać buty, które zapewnią większy komfort kosztem precyzji. Oznacza to flex index na poziomie ok. 50-60 dla kobiet i 70-80 dla mężczyzn, a także średnią szerokość buta. Oczywiście zawsze kluczowe jest dopasowanie właściwego rozmiaru obuwia narciarskiego oraz jego personalizacja pod kątem danego użytkownika.

Jaki powinien być dobrze dopasowany but narciarski?

Przede wszystkim powinien on unieruchamiać staw skokowy w bucie, ograniczając ruch do zgięcia i wyprostu. Stopa we wkładce nie powinna się przesuwać w przód i w tył, ale przy przyjmowaniu pozycji narciarskiej powinien być odczuwalny lekki luz przy palcach. Sam but powinien natomiast być komfortowy i trzymać stopę już przy niewielkim napięciu klamer.

Ile kosztują buty narciarskie?

W zależności od modelu i firmy, ceny butów narciarskich wahają się od ok. 200-300 zł do nawet kilku tysięcy złotych za parę.

PODSUMOWANIE
  • Od dobrze dobranych butów narciarskich zależy precyzja, komfort i bezpieczeństwo jazdy.
  • Przy wyborze butów narciarskich znaczenie mają płeć narciarza, jego styl jazdy i poziom zaawansowania, oraz rozmiar i kształt stopy.
  • Kluczowe znaczenie przy wyborze butów narciarskich ma długość stopy według wskaźnika mondo point.
  • Szerokość buta narciarskiego wpływa na komfort i precyzję jazdy.
  • Flex index określa poziom sztywności buta narciarskiego. Im wyższa wartość, tym twardsza skorupa buta.
  • Rodzaj obuwia narciarskiego jest inny w zależności od doświadczenia i rodzaju aktywności narciarza.
zdjęcie autora
Autor artykułu: Mateusz Piesowicz

Ekspert i doradca w dziedzinie ubezpieczeń oraz autor ponad 100 poradników dotyczących polis komunikacyjnych i turystycznych. W swoich tekstach zwraca uwagę na trudne zagadnienia ubezpieczeniowe, aby przedstawiając je w zrozumiały sposób, ustrzec klienta przed niepotrzebnymi wydatkami i ułatwić mu dopasowanie rodzaju ochrony do indywidualnych potrzeb.

Wystaw ocenę
Loading...

Dołącz do dyskusji

0 komentarzy

avatar autora komentarza

Uprzejmie informujemy, że komentarze zawierające wulgaryzmy lub informacje niezgodne z zasadami języka polskiego nie będą publikowane w serwisie.


Skomentuj jako pierwszy!