Najciekawsze zabytki militarne w Polsce

Współczesna Polska leży na terenach, które w przeszłości były areną licznych działań zbrojnych. Nic zatem dziwnego, że na terytorium naszego kraju można znaleźć wiele pozostałości po czasach I i II wojny światowej, a także ślady jeszcze wcześniejszych zamieszek. Poniżej przedstawiamy kilka przykładów zabytków militarnych, które pamiętają wydarzenia z różnych okresów historii. Wiele z nich zlokalizowanych jest na wybrzeżu i w okolicy Trójmiasta.

Twierdza Wisłoujście w Gdańsku

Osoby przebywające w Trójmieście powinny umieścić na swojej liście atrakcji turystycznych Twierdzę Wisłoujście znajdującą się w Gdańsku. Ten charakterystyczny obiekt pełnił swoje funkcje obronne do czasów I wojny światowej. Początkowo drewniany, a od XV i XVI wieku zastąpiony murowaną konstrukcją. Ze względu na swoje położenie (dawniej na południe od ujścia Wisły, co potem uległo zmianie) fortyfikacja była doskonałym miejscem, aby kontrolować ruch statków, które wpływały do portu w Gdańsku lub go opuszczały. Twierdza posiada cylindryczną wieżę, która była pierwszym z murowanych elementów. Służyła jednocześnie jako latarnia morska. Dziś jest doskonałym punktem widokowym, z którego można podziwiać ujście Wisły, zatokę, Stare Miasto w Gdańsku, a nawet Hel, który jest widoczny w oddali.

Od 2018 roku Twierdza Wisłoujście jest jednym z Pomników Historii. Obecnie są tam prowadzone prace archeologiczne. Obiekt można zwiedzać z przewodnikiem. Cena biletu to 20 zł (bilet normalny), 10 zł (bilet ulgowy) i 45 zł (bilet rodzinny).

Bunkry w Jastarni

A właściwie Ośrodek Oporu “Jastarnia” to zespół czterech bunkrów zlokalizowanych mniej-więcej w połowie Półwyspu Helskiego. Jeden ze schronów znajduje się na plaży od strony Morza Bałtyckiego, drugi na wydmach, a dwa pozostałe – w tamtejszych lasach. Każdy z nich ma swoją nazwę: Sokół, Saragossa, Sęp oraz Sabała. W tamtej okolicy zwiedzać można także zapory przeciwczołgowe i okopy. W czasie wakacji jeden z bunkrów – Sabała – jest także udostępniony turystom od środka. Można tam zobaczyć wyposażenie, z którego korzystali żołnierze II RP.

Pomnik na Westerplatte

Tego zabytku nikomu przedstawiać nie trzeba. Pomnik Obrońców Wybrzeża jest obowiązkowym punktem na historycznej mapie Polski. Turyści przebywający w Trójmieście powinni uwzględnić odwiedzenie tego ważnego miejsca w planie swojej wycieczki. Znajdujący się na półwyspie pomnik upamiętnia żołnierzy broniących wybrzeża we wrześniu 1939 roku. To tam odbyła się pierwsza bitwa II wojny światowej.

Twierdza Modlin

Pochodząca z XIX wieku Twierdza Modlin powstała z inicjatywy Napoleona. Budowla nie została jednak wzniesiona od razu. Poszczególne elementy fortyfikacji były dobudowywane na przestrzeni lat. Zwiedzając ten kompleks, warto zwrócić szczególną uwagę na:

  • bramę gen. J. Dąbrowskiego oraz prowadzące od niej filary, będące pozostałością po moście,
  • działobitnię gen. Dehna,
  • elewator, czyli wieżę artyleryjską z 1900 roku,
  • spichlerz zbożowy, po którym zostały tylko ruiny,
  • stary młyn z magazynem,
  • wieżę wodną, która przyciąga charakterystyczną formą.

Wyrzutnia rakiet na wyspie Wolin

Po obiekcie zostały już tylko pozostałości. W Zalesiu bowiem miała powstać wyrzutnia V-3. Miała ona działać na betonowej, rozciągającej się na wiele metrów, konstrukcji. Wyrzutnia podobno wyrzucała pociski z ogromną prędkością 1500 m/s, a rakiety miały zasięg nawet 165 km. Sam mechanizm został zdemontowany i wywieziony przez Niemców pod koniec wojny, dlatego w wolińskim lesie do zobaczenia jest jedynie betonowa podstawa.

Przeczytaj też: Wyspa Wolin – przewodnik dla turystów

Bateria Goeben w Świnoujściu

W niedalekiej odległości od wyrzutni – w Świnoujściu – znajduje się potężny obiekt, którego zadaniem była obrona wybrzeża przed zmierzającymi ku niemu przez Zatokę Pomorską wrogimi okrętami liniowymi. Bateria Goeben jest ośmiokondygnacyjną budowlą z wieżą obserwacyjną na samej górze oraz pomieszczeniami technicznymi, socjalnymi czy centralą dowodzenia.

Bateria znajduje się na ścieżce edukacyjnej Szlak Fortyfikacyjny Twierdzy Świnoujście i jest dostępna dla zwiedzających w sezonie letnim. Zwiedzanie jest możliwe po wcześniejszym kontakcie z Nadleśnictwem Międzyzdroje, które korzysta z obiektu.

Torpedownia Babie Doły

To ciekawy ze względu na swoje położenie, chociaż na pierwszy rzut oka nieco mroczny, obiekt. Torpedownia została wybudowana w rejonie Trójmiasta, 300 m od lądu, na Babich Dołach. Niegdyś do obiektu prowadziło molo, na którym kursowała kolej wąskotorowa, dostarczająca potrzebnych tam materiałów. Po wojnie molo zostało zburzone, aby uniemożliwić dotarcie do opuszczonego i niszczejącego budynku.

W przeszłości budowla pełniła funkcję obiektu badającego torpedy. Posiadała halę montażową ze sprzętem umożliwiającym wykonywanie próbnych wystrzałów. Dziś można ją podziwiać jedynie z daleka.

Chcesz dowiedzieć się, gdzie szukać zabytków militarnych związanych z II wojną światową? Przeczytaj artykuł: Turystyka militarna w Polsce – 3 miejsca, które musisz odwiedzić.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o zabytki militarne w Polsce

Gdzie szukać zabytków militarnych w Polsce?
Zabytków militarnych nie brakuje na terenie całego kraju, ale wiele z najciekawszych można znaleźć na północy Polski i w okolicy Trójmiasta. Zainteresowanych tą tematyką turystów przyciągają m.in. Westerplatte, bunkry w Jastarni czy bateria Goeben w Świnoujściu.
Czy wszystkie polskie zabytki militarne pochodzą z czasów II wojny światowej?
Takich jest rzeczywiście najwięcej, ale można spotkać również obiekty z dawniejszych czasów. Przykładowo w Gdańsku znajduje się pochodząca z XV wieku twierdza Wisłoujście, z kolei pod Warszawą można zwiedzać powstałą z inicjatywy Napoleona twierdzę Modlin.
Czy dawne obiekty militarne są dostępne dla zwiedzających?
W większości tak. Do niektórych, jak np. bunkrów w Jastarni, można się swobodnie dostać o dowolnej porze, inne są udostępniane turystom w sezonie letnim, a jeszcze inne wymagają wcześniejszego kontaktu z zarządzającymi obiektem.
PODSUMOWANIE
  • Na terenie Polski nie brakuje pochodzących z różnych okresów historycznych zabytków o charakterze militarnym.
  • Wiele zabytków militarnych jest zlokalizowanych na północy kraju, m.in. w Trójmieście, na Półwyspie Helskim, na wyspie Wolin lub w Świnoujściu.
  • Szczególnie liczne są obiekty z czasów II wojny światowej, wśród których najsłynniejszym jest Westerplatte.
  • Miłośnicy dawniejszej historii mogą odwiedzić np. twierdzę Wisłoujście w Gdańsku lub XIX-wieczną twierdzę Modlin.
Oceń artykuł:
Loading...
zdjęcie autora
Autor artykułu: Monika Strzała

Redaktor z 4-letnim stażem w branży ubezpieczeniowej. Jest autorką kilkuset publikacji zarówno dotyczących ubezpieczeń komunikacyjnych, jak i turystycznych. Zdobytą dotychczas wiedzą chętnie dzieli się z użytkownikami porównywarki Mubi, tworząc artykuły, które już przydały się tysiącom kierowców. Doradza w zakresie zakupu polisy przez internet i przygotowuje kalkulacje cen, dzięki którym kierowcy mogą poznać aktualne tendencje na rynku ubezpieczeniowym.

Dołącz do dyskusji

0 komentarzy

avatar autora komentarza

Uprzejmie informujemy, że komentarze zawierające wulgaryzmy lub informacje niezgodne z zasadami języka polskiego nie będą publikowane w serwisie.


Skomentuj jako pierwszy!