Tatry – przewodnik dla turystów

Nawet jeśli tam nie byłeś, to pewnie wiesz, jak wygląda Giewont czy Kasprowy Wierch? Wybudzony w środku nocy bez zająknięcia podasz nazwę i wysokość najwyższego szczytu w Polsce. Chochołowska, Gąsienicowa i Pięciu Stawów – tyle razy słyszałeś, że to tatrzańskie doliny. Nigdy nie powiesz, że Morskie Oko leży nad morzem, a Wodogrzmoty Mickiewicza w Bieszczadach. Zakopane… to oczywiście stolica polskich Tatr. A przejście szlakiem Orla Perć to prawdziwe wyzwanie. Nadszedł czas, by teorię przekuć w praktykę!

Przed wyprawą, czyli słów kilka o przygotowaniach

Mała lekcja geografii

Każdą turystyczną przygodę warto rozpocząć od małego rozeznania. Kto miał lekcje geografii w polskiej szkole, to na pewno wie, gdzie leżą Tatry, ale niewiele osób pamięta, że dzielą się one na Tatry Zachodnie i Tatry Wschodnie – w skład tych drugich wchodzą Tatry Wysokie oraz Tatry Bielskie. Granicę między nimi wyznacza przełęcz Liliowe, a także Dolina Suchej Wody Gąsienicowej i Dolina Cicha Liptowska.

Ważna uwaga! Jeśli wspomni się w Polsce o Tatrach, to od razu można usłyszeć – najwyższe polskie góry, Zakopane, Rysy. Zapewne doświadczyłeś tego wiele razy, ale czy wiesz, że tylko niecałe 25% powierzchni Tatr znajduje się na terenie Polski

Zdecydowana większość Tatr leży na Słowacji. To tam znajdują się najwyższy szczyt Gerlach (2655 m n.p.m.) oraz wiele innych ponad 2500-metrowych szczytów (Łomnica, Lodowy Szczyt, Lodowa Kopa, Wysoka, Kończysta). W tym artykule skupimy się jednak na polskiej części tych gór. 

Tatry Zachodnie czy Tatry Wschodnie (Wysokie)

Praktyczna turystyczna rada – jeśli wolisz uniknąć trudnych szlaków nad urwiskami, kurczowego trzymania się łańcuchów i tłoku na trasach, to Tatry Zachodnie są w sam raz dla Ciebie. Są one nieco niższe, dominują tam łagodne szczyty porośnięte trawami i wyjątkowymi na skalę Polski roślinami, takimi jak babka górska czy sasanka słowacka.

Natomiast Tatry Wschodnie, a zwłaszcza Tatry Wysokie, to strzeliste turnie, ostre krawędzie skał, urwiska i malownicze doliny. To najbardziej popularna część gór, a jednocześnie najbardziej wymagająca – ze słynnym szlakiem Orla Perć na czele. 

Czasem słońce, czasem burza

Nie będzie to odkrywcze stwierdzenie, ale pogoda w górach jest zmienna! Wspominam o tym, bo wielu turystów zachowuje się tak, jakby o tym zapominało i traktuje wyprawę w wysokie góry jak wyjście po bułki do sklepu. 

Tylko… że podczas spaceru po pieczywo pogoda ze słonecznej gwałtownie nie zmieni się w burzę z silnym wiatrem. Nie będziesz także narażony na uderzenie pioruna i nie pojawi się nagle gęsta mgła, która sprawi, że się zgubisz i nie trafisz do domu. A w Tatrach może się to wszystko wydarzyć!

Droga turystko i drogi turysto, przed wyjściem w góry zawsze sprawdzaj prognozę pogody! To absolutna podstawa przygotowania do wyprawy w Tatry. Pamiętaj także, że jeszcze w czerwcu, a nawet w lipcu w najwyższych partiach gór może leżeć śnieg – nie mówiąc już o wyjątkowo trudnych warunkach, panujących jesienią, zimą i wczesną wiosną w górach. Tatry są piękne, monumentalne i olśniewające, ale mają swoje pogodowe humory.

Odpowiedzialność i bezpieczeństwo w Tatrach

Jak już wyżej było wspomniane, Tatry potrafią być kapryśne, dlatego, by wyprawa nie skończyła się wezwaniem TOPR-u, powinieneś przestrzegać podstawowych zasad bezpieczeństwa w górach. Ważne jest, by:

  • sprawdzać warunki pogodowe przed wyruszeniem w góry – w razie ostrzeżeń i złych prognoz należy zrezygnować z wyjścia,
  • poinformować bliskich o planowanej wyprawie,
  • mierzyć siły na zamiary – Tatry to wysokie góry,
  • mieć odpowiedni strój i obuwie,
  • wybierać się wcześnie rano w góry – pokonanie szlaku może zająć wiele godzin, a poza sezonem letnim robi się szybko ciemno,
  • przygotować odpowiedni ekwipunek.

Oczywiście nie powinno się wybierać w góry pod wpływem alkoholu – grozi to nie tylko upadkiem i kontuzją, ale także odwodnieniem. 

W dobie wszechobecnych komórek, selfie i mediów społecznościowych, każdy chce zrobić jak najlepsze zdjęcie na tle gór, ale nawet najlepsze ujęcie nie jest warte, by narażać się na niebezpieczeństwo. Robienie sobie “najbardziej szalonego selfie” albo kręcenie filmiku na skraju przepaści czy urwiska, to na pewno szczyt… ale raczej nie tego, gdzie warto się znaleźć! 

Strój, obuwie i akcesoria na szlaku

To od butów i ubioru zależy Twoje bezpieczeństwo i komfort wyprawy. Ważne, byś dostosował je do pory roku, w której będziesz zwiedzał Tatry. Co więc powinieneś wziąć pod uwagę, wybierając strój na górską trasę?

  • Buty – trekkingowe, z przyczepną podeszwą, chroniące przed skręceniem kostki, oddychające i wodoodporne.
  • Spodnie – oddychające, szybkoschnące, ale takie, które nie przepuszczają zimnego górskiego wiatru. Latem warto mieć krótkie spodenki na zmianę.
  • Odzież – termoaktywna, oddychająca wykonana z dobrych materiałów. Latem cieńsza, zimą wielowarstwowa.
  • Kurtka – powinieneś mieć ją w plecaku nawet latem. Oddychająca, przeciwdeszczowa i chroniąca przed wiatrem. 

W sklepach i internecie znajdziesz szeroki wybór odzieży i butów przeznaczonych do górskich wędrówek. Latem nie zapomnij o nakryciu głowy, które chroni przed słońcem, a także o okularach przeciwsłonecznych

Weź ze sobą także przedmioty przydatne w górach – latarkę, mapę (może nie być zasięgu), kijki trekkingowe, zapalniczkę, apteczkę i nóż szwajcarski

Ważne numery w Tatrach

  • TOPR – 985 lub +48 601 100 300
  • Europejski numer ratunkowy – 112
  • HZS (słowackie pogotowie górskie) – 18 300

W Tatrach, czyli wrażenia na najwyższym poziomie

Nie ukrywajmy, w Tatry jedzie się przede wszystkim po to, by chodzić po górach, zdobywać szczyty i pokonywać kolejne szlaki. Nie znajdziesz więc w tym artykule opisu Krupówek i pięknych willi w Zakopanem. Tym razem będziemy patrzeć tylko w górę na piękno Tatr! 

Schroniska

Trudno wyobrazić sobie góry bez schronisk, w których można odpocząć, coś zjeść albo przenocować. W Tatrach zbudowano kilka takich obiektów, które stały się punktami orientacyjnymi dla turystów.

  • Schronisko Murowaniec – powstało na skraju Hali Gąsienicowej pod lasem w latach 20. XX wieku. Pierwotny obiekt częściowo spłonął w 1963 roku. Jednak już rok później go odbudowano. W schronisku można przenocować w pokojach 2, 4, 6-osobowych lub w pomieszczeniach wieloosobowych (8,10,12). Przy wejściu do budynku w 1929 roku wmurowano tablicę upamiętniającą Adama Asnyka, który wiele wierszy poświęcił Tatrom. 
  • Schronisko nad Morskim Okiem – najstarsze funkcjonujące schronisko w Tatrach. Zbudowane w 1908 roku na miejscu poprzedniego, które spłonęło. Obecnie w tym zabytkowym budynku znajduje się 79 miejsc noclegowych, restaurację, bar i stację ratunkową TOPR. W pobliżu schroniska przebiega szlak niebieski, czerwony i żółty. 
  • Schronisko w Dolinie Pięciu Stawów – znajduje się na wysokości 1671 m n.p.m. Powstawało przez 6 lat między 1947 a 1953 rokiem. Jest najwyżej położonym schroniskiem w Polsce. Mieści się w nim stacja TOPR-u oraz szkoła górska. Można w nim także przenocować w jednym z 13 pokoi (w sumie 67 miejsc noclegowych). 
  • Schronisko na Hali Kondratowej – zbudowano je u podnóża Giewontu w 1948 roku. To niewielkie schronisko posiada 20 miejsc noclegowych oraz bufet. 
  • Schronisko w Dolinie Roztoki – znajduje się w Starej Roztoce. Pierwsze schronisko powstało w tym miejscu w XIX wieku. Obecny budynek wzniesiono w 1913 roku. Obecnie nosi imię Wincentego Pola. Jednocześnie przenocować może w nim 75 osób w pokojach od 2 do 9-osobowych. Mieści się w nim również bufet i świetlica. 

Szlaki górskie

To kwintesencja turystyki górskiej. W Tatrach wytyczono wiele szlaków o różnym stopniu trudności. Pamiętaj, że ich kolor nie świadczy o poziomie wyzwania, lecz o atrakcyjności przyrodniczej, wyjątkowych miejscach oraz długości trasy. I tak:

  • szlak czerwony – główny, na trasie, którego znajduje się wiele ciekawych i wyjątkowym miejsc,
  • szlak niebieski – długa trasa, co nie znaczy, że jest bardzo wymagająca,
  • szlak zielony – najkrótsza droga do atrakcji turystycznej w regionie lub trasa łącząca lub służąca do dojścia do innego szlaku,
  • szlak żółty – trasa łącznikowa, dojściowa,
  • szlak czarny – szybka trasa dojściowa (jedyna droga do wybranego miejsca).

Pokonanie niektórych szlaków to prawdziwe wyzwanie nawet dla osób, które nie boją się wysokości. Z kolei inne wymagają przede wszystkim dobrej kondycji i wytrwałości. Trasy dla siebie znajdą również całe rodziny – bardziej łagodne, z malowniczymi widokami, bez niebezpiecznych fragmentów. 

Orla Perć – to zdecydowanie najtrudniejszy szlak w polskiej części Tatr znajdujący się na grani między Doliną Gąsienicową a Doliną Pięciu Stawów. W wielu miejscach na 5-kilometrowej trasie zamontowano łańcuchy, klamry i drabinki. Całą Orlą Perć można przejść w około 5,5 godziny. Najwyższy szczyt na szlaku ma 2291 m n.p.m. 

Szlak na Rysy z Morskiego Oka – trasa mierzy 5 kilometrów i przejście jej zajmuje około 4 godzin. Podczas tej wyprawy zobaczysz całą panoramę Tatr, Czarny Staw i oczywiście Morskie Oko. Jest on odradzany niedoświadczonym turystom ze względu na dystans i różnicę wysokości (ponad 1100 m). Na trasie zamontowano łańcuchy. 

Szlak Doliną Chochołowską – to coś dla miłośników spokojnych wędrówek. Trasa liczy 7,3 km długości i przejście zajmuje jej około 2 godzin. Wyprawa największą doliną Tatrzańskiego Parku Narodowego (10 km) ma zaledwie 241 metrów różnicy wysokości. 

Szlak na Giewont – ten trudny niebieski szlak biegnie od Kodrackiej Przełęczy i liczy 1,1 kilometra długości. Przejście zajmuje około 30 minut – przy samym wejściu na szczyt zamontowano łańcuchy. Na Giewoncie od 1901 roku stoi 15-metrowy krzyż ufundowany przez mieszkańców Zakopanego. Z góry rozpościera się wspaniały widok na Zakopane i inne tatrzańskie szczyty.  

Cała część polskich Tatr znajduje się pod ochroną. To na tym terenie utworzono w 1954 roku Tatrzański Park Narodowy. To właśnie na jego obszarze wytyczono 250 kilometrów pieszych szlaków turystycznych! 

Piękno natury

Wodospad Siklawa – najwyższy polski wodospad znajdujący się na potoku Roztoka. Ma ponad 65 metrów wysokości i rozgałęzia się na 2 lub 3 części. 

Wodogrzmoty Mickiewicza – tworzą je trzy większe i kilka mniejszych wodospadów (od 3 do 10 metrów) na potoku Roztoka. Swoją nazwę wzięły od charakterystycznego huku, który wydaje spływająca i uderzająca o skały wzburzona woda. Dostać się do nich można czerwonym szlakiem do Morskiego Oka lub zielonym ze schroniska Stara Roztoka. 

Jaskinia Mroźna – jedyna jaskinia przygotowana do zwiedzania dla turystów w polskiej części Tatr. Całkowita jej długość wynosi 571 metrów (dostępne jest 480 metrów). Otwarta jest od 9 do 17 od 1 maja do końca października. Bilet kosztuje 5 złotych.

Oceń artykuł:
15,00
Loading...
zdjęcie autora
Autor artykułu: Tomasz Sowa

Jestem copywriterem i redaktorem, który pisze artykułu związane z ubezpieczeniami komunikacyjnymi i podróżami. W swoich tekstach staram się wyjaśniać trudne i problematyczne zagadnienia związane z rynkiem ubezpieczeń. W poradach turystycznych zależy mi na przedstawieniu ciekawych miejsc w lekki oraz inspirujący sposób z nutką humoru.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *