Unieruchomienie pojazdu na przejeździe kolejowym — co zrobić?

Od stycznia do grudnia 2022 roku doszło w Polsce do 56 wypadków i kolizji na przejazdach i przejściach kolejowo-drogowych, a w ich wyniku do śmierci 28 osób. Kierowcy są świadomi tego, że zatrzymanie i postój na przejeździe kolejowym nie są dozwolone. Co powinni zrobić, jeśli mimo tego doszło do unieruchomienia pojazdu w tak niebezpiecznym miejscu?

unieruchomienia pojazdu na przejeździe kolejowym

Unieruchomienie pojazdu na przejeździe kolejowym a przepisy Ustawy Prawo o ruchu drogowym

Unieruchomieniem pojazdu można nazwać jego postój lub zatrzymanie.

Zatrzymanie jest unieruchomieniem pojazdu wynikającym z przepisów lub warunków ruchu drogowego albo unieruchomieniem niewynikającym z nich i trwającym krócej niż 1 minutę. Postój pojazdu jest natomiast jego unieruchomieniem trwającym dłużej niż 1 minutę i niewynikającym z warunków ani przepisów ruchu drogowego.

Jak czytamy w artykule 49 Ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym, zatrzymanie pojazdu na przejeździe kolejowym oraz w odległości 10 metrów od niego jest zabronione. Przed i za przejazdem kolejowym (na odcinku od przejazdu do słupka wskaźnikowego z jedną kreską) zabrania się też postoju pojazdu. Co więc należy zrobić w przypadku jego unieruchomienia?

Jak postąpić w razie unieruchomienia pojazdu na przejeździe kolejowym?

Jeżeli pojazd zostanie unieruchomiony na przejeździe kolejowym, powinien być niezwłocznie usunięty przez kierującą nim osobę. Jeżeli jest to niemożliwe, należy ostrzec o niebezpieczeństwie kierowcę pojazdu szynowego.

Przepisy nie precyzują tego, w jaki sposób należy go zaalarmować. Trzeba zachować zdrowy rozsądek i zastosować różne możliwe środki, łącznie z użyciem sygnalizacji świetlnej i dźwiękowej, aby zapobiec wypadkowi. Można też spróbować nawiązać kontakt z dróżnikiem, który być może powiadomi kierowcę pojazdu szynowego o niebezpieczeństwie. Przede wszystkim jednak należy zadzwonić na numer 112 i podać swoją lokalizację oraz krótko opisać sytuację, w której znalazł się kierowca pojazdu. Od kilku lat podanie swojej lokalizacji ułatwia projekt Żółta Naklejka.

Funkcjonuje on od 2018 roku i służy do ułatwienia kierowcom zgłoszenia utknięcia między rogatkami. Każdy przejazd kolejowy został oznaczony żółtą naklejką ze specjalnym numerem. Dzięki temu kierowca, którego samochód został unieruchomiony na przejeździe kolejowym, może podać kod identyfikacyjny tego przejazdu w czasie rozmowy z operatorem numeru 112. 

Jakie inne przepisy dotyczą przejeżdżania się przez przejazd kolejowy?

O zasadach postępowania kierowców pojazdów zbliżających się do przejazdu kolejowego można przeczytać w art. 28 Ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Znajdują się w nim informacje o tym, że zabronione jest:

  • wjeżdżanie na przejazd i omijanie zapór lub półzapór, gdy zostały już opuszczone, właśnie są opuszczane lub podnoszone;
  • wjeżdżanie na przejazd, gdy po jego drugiej stronie nie ma miejsca na zatrzymanie się;
  • wyprzedzanie na przejeździe kolejowym i bezpośrednio przed nim;
  • omijanie pojazdu oczekującego na otwarcie ruchu przez przejazd, jeśli wymaga to wjechania na przeciwny pas ruchu;
  • wjeżdżanie na przejazd pojazdem lub zespołem pojazdów o długości przekraczającej 10 m, jeśli pojazdy te nie mogą przekroczyć prędkości 6 km/h, bez uprzedniego upewnienia się, że w czasie potrzebnym na przejazd nie nadjedzie pociąg lub bez uzgodnienia czasu przejazdu z dróżnikiem kolejowym.

Już przed zbliżeniem się do przejazdu kolejowego należy pamiętać o zachowaniu ostrożności i poruszać się z prędkością, która umożliwi zatrzymanie się przed przejazdem, jeżeli zostaną opuszczone zapory lub półzapory albo gdy będzie zbliżał się pojazd szynowy. Jeszcze przed wjazdem na przejazd bezwzględnie trzeba sprawdzić, czy nie zbliża się pojazd szynowy, a w razie potrzeby ustąpić mu pierwszeństwa.

Trzeba zachować szczególną ostrożność w sytuacji zmniejszonej przejrzystości powietrza i zastosować odpowiednie środki, aby poprawić swoją widoczność na drodze oraz samemu lepiej widzieć innych uczestników ruchu.

Znaki drogowe znajdujące się przy przejazdach kolejowych

Należy stosować się do znaków drogowych, które znajdują się w pobliżu przejazdów kolejowych. Przede wszystkim nie można zignorować znaku Stop (B-20), który nakazuje zatrzymanie się przed przejazdem bez rogatek lub z uszkodzonymi rogatkami.

Znakami ostrzegawczymi informującymi o przejeździe kolejowym są:

  • znak A-9 przedstawiający płot, informujący o tym, że na przejeździe znajdują się zapory;
  • znak A-10 przedstawiający pociąg, sygnalizujący obecność przejazdu kolejowego bez zapór;
  • tabliczka A-7, obrazująca położenie jezdni względem torów kolejowych.

Innym sygnałem dającym wyobrażenie o układzie przejazdu jest biało-czerwony znak zwany krzyżem św. Andrzeja. Jest stosowany w dwóch wersjach — G-3 przedstawiającej pojedynczy krzyż w kształcie litery X oraz G-4 z jednym krzyżem oraz połową drugiego — i oznacza odpowiednio przejazd jednotorowy lub wielotorowy.

Słupki wskaźnikowe (G-1), które również są biało-czerwone, informują kierowców o odległości od przejazdu kolejowego. Jak wcześniej wspomniano, miejsce położenia słupka z jedną kreską wyznacza koniec przestrzeni, w której postój pojazdów jest zabroniony. Słupki wskaźnikowe ustawia się w różnych odległościach od przejazdu kolejowego w zależności od tego, jaka jest dozwolona prędkość w tamtym miejscu.

Przy dopuszczalnej prędkości powyżej 60 km/h:

  • słupek z jedną kreską ustawia się w odległości 50-100 m od przejazdu,
  • słupek z dwiema kreskami — 100-200 m od przejazdu,
  • słupek z trzema kreskami — 150-300 m od przejazdu.

Przy dopuszczalnej prędkości do 60 km/h:

  • słupek z jedną kreską ustawia się w odległości 20-35 m od przejazdu,
  • słupek z dwiema kreskami — 35-75 m od przejazdu,
  • słupek z trzema kreskami — 50-100 m od przejazdu.

Kary pieniężne za naruszenie przepisów dotyczących przemieszczania się przez przejazd kolejowy

Za naruszenie powyższych przepisów kierowcom grożą wysokie mandaty oraz naliczenie punktów karnych. Jakie kary w 2024 roku zapłacą ci, którzy ich nie przestrzegają?

Rodzaj przewinienia Wysokość mandatu Liczba punktów karnych
Naruszenie zakazu omijania zapór i półzapór, jeżeli są one opuszczone, ich opuszczanie zostało rozpoczęte lub podnoszenie nie zostało zakończone2000/4000 zł*15 punktów karnych
Naruszenie zakazu wjeżdżania na przejazd, jeśli za nim nie ma miejsca do kontynuowania jazdy2000/4000 zł*15 punktów karnych
Naruszenie obowiązku usunięcia pojazdu unieruchomionego na przejeździe kolejowym lub ostrzegania kierujących pojazdami szynowymi w momencie, gdy usunięcie pojazdu było niemożliwe 300 zł 0 punktów karnych
Naruszenie zakazu wyprzedzania na przejazdach kolejowych i bezpośrednio przed nimi1000/2000 zł* 10 punktów karnych
Omijanie pojazdu oczekującego na otwarcie ruchu przez przejazd kolejowy, w sytuacji gdy wymaga to wjechania na część jezdni przeznaczoną dla przeciwnego kierunku ruchu 250 zł 5 punktów karnych
Przejeżdżanie przez przejazd kolejowy pojazdem lub zespołem pojazdów przekraczającym długość 10 metrów i niemogących rozwinąć prędkości powyżej 6 km/h bez uprzedniego upewnienia się, że w czasie potrzebnym na przejazd nie nadjedzie pociąg lub bez uzgodnienia czasu przejazdu z dróżnikiem kolejowym 150 zł 0 punktów karnych
*druga z wartości oznacza wysokość mandatu w przypadku recydywy, czyli ponownego popełnienia wykroczenia tej samej kategorii w ciągu 2 lat od poprzedniego złamania przepisów (art. 38 § 2 Kodeksu wykroczeń)
UWAGA!

Na zapłatę mandatu kierowca ma 14 dni od daty jego wystawienia.

Unieruchomienie pojazdu na przejeździe kolejowym może być powodem stresu dla kierowcy, zarówno ze względu na niebezpieczeństwo takiej sytuacji, jak i grożącą mu wysoką karę. Na szczęście można temu zaradzić, usuwając samochód z miejsca między rogatkami lub powiadamiając o niebezpieczeństwie kierowcę pojazdu szynowego z pomocą operatora numeru 112. Rozmowa ze służbami pomocniczymi od 2018 roku jest znacznie ułatwiona dzięki projektowi Żółta Naklejka. Już w ciągu roku od jego wprowadzenia aż 165 razy wstrzymano ruch pociągów i uniknięto wielu możliwych wypadków i problemów komunikacyjnych.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o zatrzymanie samochodu na przejeździe kolejowym

W jakiej odległości od przejazdu kolejowego unieruchomienie pojazdu jest zabronione?
Co zrobić w razie unieruchomienia pojazdu na przejeździe kolejowym?
Jakie kary czekają na kierowców naruszających przepisy związane z przemieszczaniem się przez przejazdy kolejowe?
PODSUMOWANIE
  • Zatrzymywanie pojazdu na przejeździe kolejowym oraz w odległości 10 m od niego jest zabronione.
  • Jeśli doszło do unieruchomienia pojazdu na przejeździe kolejowym, należy jak najszybciej go usunąć.
  • Jeśli usunięcie unieruchomionego pojazdu z przejazdu kolejowego jest niemożliwe, należy powiadomić o tym osobę obsługującą przejazd kolejowy lub zadzwonić na 112.
  • Podanie lokalizacji ułatwia akcja Żółta Naklejka. Dzięki oznaczeniu przejazdu wystarczy podać kod identyfikacyjny przejazdu podczas rozmowy z dyspozytorem.
  • Za niestosowanie się do przepisów dotyczących przejazdu przez tory kolejowe grozi mandat do 2000 zł i nawet 15 punktów karnych.
Źródła:
  • Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym: http://isap.sejm.gov.pl
  • Urząd Transportu Kolejowego — “Bezpieczny przejazd. Zatrzymaj się i żyj! Poradnik dla zmotoryzowanych”: https://utk.gov.pl
Zuzanna Sośnicka
Autor artykułu: Zuzanna Sośnicka

Absolwentka Uniwersytetu Wrocławskiego i redaktorka. Nie ustaje w nauce, wciąż poznając branżę ubezpieczeniową i udostępniając swoją wiedzę czytelnikom poradników porównywarki Mubi. Wierzy, że nawet najtrudniejsze zagadnienia ze świata ubezpieczeń można wyjaśnić w przystępny sposób. Prywatnie uwielbia piec ciasta, czytać książki oraz opiekować się dziećmi i zwierzętami.

Wystaw ocenę

Dołącz do dyskusji

3 komentarze

avatar autora komentarza

Uprzejmie informujemy, że komentarze zawierające wulgaryzmy lub informacje niezgodne z zasadami języka polskiego nie będą publikowane w serwisie.

avatar autora komentarza
Wjechalem na przejazd dosłownie w momencie rozpoczęcia zamumykania zapory droznik widział i nie zamknął puścił mnie ,czy będę miał w związku z tym jakieś problemy ?
Jeśli czerwone światło sygnalizacji świetlnej jeszcze przed opuszczeniem zapór komunikowało, że zbliża się pociąg, powinien Pan zatrzymać pojazd przed przejazdem i poczekać na ponowne otwarcie rogatek. Jeśli przejazd był monitorowany, nagranie może zostać przekazane organom ścigania. Policjant wówczas oceni, czy miał Pan szansę zatrzymać samochód przed zamknięciem przejazdu.
avatar autora komentarza
Beznadziejny artykuł. Według artykułu jakiekolwiek zatrzymanie przed przejazdem kolejowym poniżej 10 m jest zabronione, ale jeśli jest to zatrzymanie wynikające z warunków ruchu lub przepisów to JEST dozwolone. Jest o różnicy między zatrzymaniem, a postojem, ale to nic nie wnosi odnośnie przejazdów kolejowych. Przecież nie zatrzymamy się 10 metrów od krzyża św. Andrzeja?

Chcesz wydawać mniej na ubezpieczenie OC/AC nawet o 50%? To proste!
Oblicz ceny w 3 minuty!

Porównaj ceny OC/AC