Zasady używania świateł w samochodzie

Niepoprawne używanie świateł w samochodzie może prowadzić do powstania niebezpiecznych sytuacji na drodze, ponadto kierowcy grozi kara mandatu oraz punkty karne. W poniższym artykule opisujemy jakie są funkcje poszczególnych świateł w samochodzie oraz wskazujemy w jakich sytuacjach należy ich używać. Z poniższego tekstu dowiesz się także jaki mandat możesz otrzymać w przypadku niestosowania się do przepisów ruchu drogowego.

Rodzaje świateł w samochodzie i ich funkcje.

Światła mijania (tzw. światła krótkie) zadaniem świateł mijania jest oświetlenie drogi, są to światła które powinny być włączone cały czas, zarówno podczas jazdy w dzień jak i po zmierzchu – chyba że przepisy zezwalają bądź nakazują używania innych świateł. Można więc powiedzieć, że są to światła podstawowe.

Światła do jazdy dziennej są to światła, które mogą być używane od świtu do zmierzchu zamiast świateł mijania, jeśli pozwalają na to warunki pogodowe (występuje tzw. normalna przejrzystość powietrza). Światła dzienne zapewniają widoczność pojazdu dla pozostałych uczestników ruchu drogowego, ich funkcją nie jest jednak oświetlenie drogi, dlatego też w przypadku wystąpienia złych warunków pogodowych (między świtem, a zmierzchem) kierowca powinien użyć świateł mijania.

Światła drogowe (tzw. światła długie) – są to światła, które oświetlają dużą odległość przed pojazdem. Powinny być używane tylko w szczególnych przypadkach, ponieważ mogą oślepić innych kierowców, a tym samym doprowadzić do kolizji, a nawet wypadku. Kierowca może używać świateł drogowych od zmierzchu do świtu na drogach nieoświetlonych, zamiast świateł mijania lub łącznie z nimi o ile nie oślepi innych kierujących albo pieszych poruszających się w kolumnie. Kierowca musi więc używać świateł drogowych zachowując szczególną ostrożność, ponadto kierowca powinien je przełączyć na światła mijania w sytuacji:

  • Zbliżania się pojazdu nadjeżdżającego z przeciwka. Przy czym jeżeli jeden z kierujących wyłączył światła drogowe to ten drugi kierowca też powinien to uczynić.
  • Zbliżania się do pojazdu poprzedzającego, jeżeli kierujący tym pojazdem może zostać oślepiony.
  • Zbliżania się do pojazdu szynowego lub pojazdu komunikacji wodnej, jeżeli poruszają się w takiej odległości, że istnieje możliwość oślepienia kierujących tymi pojazdami.

Światła przeciwmgłowe – światła przeciwmgłowe służą oświetleniu drogi w warunkach niedostatecznej przejrzystości powietrza. Niepoprawne używanie świateł przeciwmgłowych może doprowadzić do oślepienia innego kierowcy, dlatego też należy ich używać jedynie w określonych warunkach. Kierujący może użyć świateł przeciwmgłowych przednich w sytuacji gdy panują warunki zmniejszonej przejrzystości powietrza w postaci mgły, opadów lub innych zjawisk atmosferycznych. Z kolei świateł przeciwmgłowych tylnych kierujący może używać jedynie w sytuacji, gdy warunki atmosferyczne ograniczają widoczność na odległość mniejszą niż 50 m, jednocześnie kierowca musi pamiętać, aby niezwłocznie wyłączyć światła gdy tylko widoczność się poprawi.

Przepisy ruchu drogowego pozwalają ponadto na używanie przednich świateł przeciwmgłowych od zmierzchu do świtu w warunkach normalnej przejrzystości powietrza, jeśli kierujący znajduje się na drodze krętej, oznaczonej w odpowiedni sposób.

Światła awaryjne – światła awaryjne powinny zostać uruchomione w momencie awaryjnego postoju, a także w innych sytuacjach określonych w Kodeksie Drogowym. Zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. prawo o ruchu drogowym (Dz.U.2020.110):

Kierujący pojazdem jest obowiązany sygnalizować postój pojazdu silnikowego lub przyczepy z powodu uszkodzenia lub wypadku:

  • na autostradzie lub drodze ekspresowej – w każdym przypadku
  • na pozostałych drogach twardych:

a) poza obszarem zabudowanym – w razie postoju na jezdni w miejscu, w którym jest to zabronione, a na poboczu, jeżeli pojazd nie jest widoczny z dostatecznej odległości,

b) na obszarze zabudowanym – w razie postoju na jezdni w miejscu, w którym zatrzymanie jest zabronione

Sygnalizacja powinna odbyć się poprzez włączenie świateł awaryjnych (choć w sytuacji gdy samochód nie jest w nie wyposażone, przepisy dopuszczają użycie w takim przypadku świateł pozycyjnych) oraz umieszczenie w odpowiedni sposób trójkąta ostrzegawczego.

Światła awaryjne powinny zostać uruchomione także przez kierującego pojazdem przewożącym zorganizowaną grupę dzieci i młodzieży do lat 18, w momencie wsiadania i wysiadania osób z pojazdu. Taki sam obowiązek ciąży na kierowcy autobusu szkolnego. W Kodeksie Drogowym zawarto analogiczne przepisy (art. 58 ust. 1 PoRD) w stosunku do przewozu niepełnosprawnych – osoba kierująca pojazdem przeznaczonym do przewozu osoby niepełnosprawnej, powinna włączyć światła awaryjne podczas wsiadania i wysiadania tej osoby z pojazdu. 

Światła pozycyjne – mają za zadanie oświetlić samochód podczas postoju w warunkach niedostatecznej widoczności. Zgodnie z przepisami, a konkretnie z art. 52 PoRD kierujący w warunkach niedostatecznej widoczności podczas zatrzymania pojazdu niewynikającego z warunków ruchu lub przepisów oraz podczas postoju jest zobowiązany używać świateł pozycyjnych przednich i tylnych lub świateł postojowych. Światła pozycyjne są używane także w sytuacjach awaryjnego postoju wskazanego w art. 50 ust. 1 PoRD, jeśli samochód nie jest wyposażony w światła awaryjne. Światła pozycyjne powinny zostać uruchomione także w samochodzie, który jest holowany, jeśli panuje niedostateczna widoczność na drodze.

Światła hamowania – światła, które sygnalizują hamowanie pojazdu. Światła załączają się automatycznie po naciśnięciu hamulca.

Kierunkowskazy – to światła które sygnalizują zamiar zmiany pasa ruchu lub kierunki jazdy. Właściwy kierunkowskaz powinien zostać uruchomiony także podczas włączania się do ruchu. Kierunkowskaz powinien zostać włączony przed dokonaniem manewru – tak aby zasygnalizować pozostałym uczestnikom ruchu drogowego co zamierza zrobić kierowca, a następnie powinien zostać wyłączony po zakończeniu manewru. Należy podkreślić, że nieodpowiednie stosowanie kierunkowskazu bądź całkowite zaniechanie jego stosowania może doprowadzić do kolizji lub wypadku.

Światła dzienne, a światła mijania – kiedy można używać świateł dziennych?

Światła dzienne i światła mijania nie powinny być traktowane tożsamo. Przepisy Kodeksu Drogowego wyraźnie wskazują w jakich sytuacjach światła dzienne mogą być używane zamiast świateł mijania. Zgodnie z art. 51 ust. 1 PoRD kierujący jest zobowiązany używać świateł mijania podczas jazdy w warunkach normalnej przejrzystości powietrza. Natomiast zgodnie z ust. 2 powołanego przepisu:  W czasie od świtu do zmierzchu w warunkach normalnej przejrzystości powietrza, zamiast świateł mijania, kierujący pojazdem może używać świateł do jazdy dziennej.

Z powyższego wynika zasada, że kierujący może użyć świateł do jazdy dziennej tylko jeśli zostaną spełnione następujące przesłanki:

  • jazda odbywa się w czasie od świtu do zmierzchu
  • panują dobre warunki pogodowe (warunki normalnej przejrzystości powietrza)

Wielu kierowców niestety błędnie interpretuje powyższy przepis i traktuje światła dzienne jako stały zamiennik świateł mijania, w rezultacie tacy kierowcy włączają światła dzienne podczas jazdy za dnia, nawet jeśli warunki pogodowe zdecydowanie na to nie pozwalają.

Przede wszystkim należy podkreślić jaka jest różnica między światłami mijania, a światłami do jazdy dziennej. Rolą świateł dziennych jest oszczędność, zużywają one o wiele mniej energii, przyczyniają się jednocześnie do zmniejszenia zużycia paliwa oraz odciążenia akumulatorów. Powyższe zalety z pewnością zachęcają kierowców do używania świateł dziennych zamiast świateł mijania, kierowcy nie mogą jednak tracić z pola widzenia tego jakie funkcje pełnią poszczególne światła. Światła do jazdy dziennej nie oświetlają drogi, służą jedynie temu aby inni kierowcy mogli zauważyć Twoją obecność na drodze. Dlatego też stosowanie świateł dziennych zamiast świateł mijania jest dopuszczalne jedynie od świtu do zmierzchu, w sytuacji gdy panuje normalna przejrzystość powietrza. Jeśli warunki pogodowe nie zapewniają odpowiedniej widoczności, kierowca powinien użyć świateł mijania.

Zasady używania świateł w samochodzie.

Zasady używania świateł zewnętrznych zostały uregulowane w art. 51 i 52 PoRD. Jak już wyżej wspomniano, światła mijania (tzw. światła krótkie) to światła podstawowe, należy ich używać zarówno w ciągu dnia jak i w nocy, chyba że przepisy zezwalają na używanie innych świateł. Przy dobrych warunkach atmosferycznych, kierowca może od świtu do zmierzchu używać świateł dziennych zamiast świateł mijania, jeśli jednak opady, mgła lub inne zjawiska atmosferyczne powodują, że panuje zmniejszona przejrzystość powietrza to kierujący powinien używać świateł mijania, światła dzienne nie oświetlą drogi w sposób prawidłowy. Z kolei w porze od zmierzchu do świtu, kierujący może użyć zamiast świateł mijania świateł drogowych (lub łącznie z nimi) jeżeli porusza się nieoświetloną drogą, o ile nie oślepi innych kierowców lub pieszych poruszających się w kolumnie. Niewłaściwe używanie świateł drogowych może doprowadzić do niebezpiecznych sytuacji na drodze, dlatego też Kodeks Drogowy dokładnie reguluje jak światła te powinny być używane. Przede wszystkim  osoba, która używa w czasie od zmierzchu do świtu świateł drogowych, powinna pamiętać, że należy je niezwłocznie przełączyć na światła mijania w przypadku zbliżania się do pojazdu nadjeżdżającego z naprzeciwka, chodzi o to aby nie oślepić tego drugiego kierowcy. Oczywiście kierowca jadący z naprzeciwka również powinien wyłączyć w tej sytuacji światła drogowe. Światła drogowe należy zmienić na światła mijania także w sytuacji zbliżania się do pojazdu jadącego przed Tobą, jeśli osoba kierująca tym pojazdem może zostać oślepiona. Kierowca zobowiązany jest także zmienić światła długie na światła krótkie jeśli zbliża się do pojazdu szynowego lub pojazdu komunikacji wodnej, jeżeli mogłoby dojść do oślepienia osób kierujących tymi pojazdami.

Zatem zazwyczaj kierowca powinien mieć włączone światła mijania, w powyższych sytuacjach może użyć zamiennie świateł dziennych lub drogowych. W tej miejscu należy dodać, że jeśli panują niedogodne warunki atmosferyczne – takie że widoczność na drodze jest w znaczny sposób ograniczona (czy to ze względu na obfite opady, mgłę lub inne zjawiska) to kierowca może zamiast świateł mijania użyć świateł przeciwmgłowych przednich (lub używać ich jednocześnie). Jeśli widoczność jest ograniczona na odległość mniejszą niż 50 m to kierowca może użyć świateł przeciwmgłowych tylnych, jednak w sytuacji poprawy warunków powinien je niezwłocznie wyłączyć. Kierujący może także używać świateł przednich przeciwmgłowych w okresie od zmierzchu do świtu, jeśli porusza się po drodze krętej (oznaczonej odpowiednimi znakami).

Kierujący pojazdem powinien mieć na uwadze także przepisy dotyczące zasad używania świateł zewnętrznych podczas zatrzymania i postoju, zasady te zostały uregulowane w art. 52 PoRD, zgodnie z którym:

1. Kierujący pojazdem silnikowym lub szynowym, w warunkach niedostatecznej widoczności, podczas zatrzymania niewynikającego z warunków ruchu lub przepisów ruchu drogowego oraz podczas postoju, jest obowiązany używać świateł pozycyjnych przednich i tylnych lub świateł postojowych. W pojeździe niezłączonym z przyczepą oraz w zespole pojazdów o długości nieprzekraczającej 6 m dopuszcza się włączenie świateł postojowych jedynie od strony środka jezdni.

2. Podczas zatrzymania lub postoju, w miejscu oświetlonym w stopniu zapewniającym widoczność pojazdu lub znajdującym się poza jezdnią i poboczem, wszystkie światła pojazdu mogą być wyłączone. Przepis ten nie dotyczy pojazdu szynowego oraz pojazdu, na którym znajduje się urządzenie lub ładunek, wystające poza pojazd i wymagające oznaczenia odrębnymi światłami.

3. Światło oświetlające przedmioty przydrożne (szperacz) może być włączone tylko podczas zatrzymania lub postoju, pod warunkiem że nie oślepi innych uczestników ruchu. Ograniczenie to nie dotyczy pojazdu uprzywilejowanego. 

Kary za niepoprawne używanie świateł w samochodzie.

Niestosowanie się do regulacji określonych w Kodeksie Drogowym dotyczących zasad używania świateł drogowych, stanowi wykroczenie. Dla przykładu: kierujący który narusza zasadę wskazaną w art. 51 ust. 1 Kodeksu Drogowego, tj. zasadę zgodnie z którą kierujący pojazdem jest obowiązany używać świateł mijania podczas jazdy w warunkach normalnej przejrzystości powietrza, popełnia wykroczenie określone w art. 88 Kodeksu Wykroczeń, zgodnie z którym: kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu prowadzi pojazd bez wymaganych przepisami świateł lub pozostawia pojazd bez wymaganego przepisami oświetlenia, podlega karze grzywny.

Informacji dotyczącej wysokości grzywny, należy szukać w aktualnym taryfikatorze mandatów (uregulowany w Rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów w sprawie wysokości grzywien nakładanych w drodze mandatów karnych za wybrane rodzaje wykroczeń). Zgodnie z obowiązującymi przepisami za naruszenie poszczególnych zasad ruchu drogowego, kierujący może otrzymać następującą karę:

Za jazdę bez wymaganych świateł od zmierzchu do świtu grozi mandat w wysokości 200 zł.

Za jazdę bez wymaganych świateł od świtu do zmierzchu grozi mandat w wysokości 100 zł.

Za jazdę bez wymaganych świateł pojazdami niewyposażonymi w światła mijania, drogowe lub do jazdy dziennej grozi mandat w wysokości 100 zł.

Za jazdę bez wymaganych świateł w tunelu – niezależnie od pory doby, grozi mandat w wysokości 200 zł.

Za nieużywanie wymaganego oświetlenia podczas zatrzymania lub postoju w warunkach niedostatecznej widoczności grozi mandat w wysokości od 150 do 300 zł.

Za korzystanie ze świateł drogowych w sposób niezgodny z przepisami grozi mandat w wysokości 200 zł.

Za naruszenie warunków dopuszczalności używania przednich świateł przeciwmgłowych grozi mandat w wysokości 100 zł.

Za używanie tzw. szperacza (światło oświetlające przedmioty przydrożne) podczas jazdy grozi mandat w wysokości 100 zł.

Za niewłączenie przez kierującego pojazdem wymaganych świateł w czasie jazdy w warunkach zmniejszonej przejrzystości powietrza grozi mandat w wysokości 200 zł.

Za używanie tylnych świateł przeciwmgłowych przy normalnej przejrzystości powietrza grozi mandat wysokości 100 zł.

PODSUMOWANIE
  • Kierujący powinien niezależnie od pory używać przez cały czas trwania jazdy świateł mijania – chyba, że przepisy zezwalają na używanie innych świateł.
  • Kierujący może używać świateł dziennych zamiast świateł mijania w okresie od świtu do zmierzchu, jeśli pozwalają na to warunki atmosferyczne, tzn. panuje dobra widoczność. W sytuacji zmniejszenia przejrzystości powietrza kierujący powinien przełączyć światła dzienne, na światła mijania.
  • W czasie od zmierzchu do świtu kierujący może używać zamiast świateł mijania (lub łącznie z nimi) świateł drogowych, jeśli porusza się po nieoświetlonej drodze. Musi jednak mieć na uwadze zasady używania świateł, które wskazują kiedy światła drogowe należy zmienić na światła mijania. Niepoprawne używanie świateł drogowych może spowodować niebezpieczne sytuacje na drodze.
Oceń artykuł:
15,00
Loading...
zdjęcie autora
Autor artykułu: Agnieszka Nowak

Absolwentka prawa, obecnie odbywa aplikację radcowską przy OIRP Wrocław. Posiada bogate doświadczenie w dochodzeniu roszczeń od zakładów ubezpieczeń. Zajmuje się uzyskiwaniem odszkodowań dla osób poszkodowanych w wypadkach komunikacyjnych. Jest to dla niej codzienność, dlatego chętnie doradza klientom naszej porównywarki OC AC.

Dołącz do dyskusji

0 komentarzy
Skomentuj jako pierwszy!