Przyczyny i sprawcy wypadków w Polsce w 2023 roku

Od czego zależy bezpieczeństwo na drodze? Które czynniki wpływają w największym stopniu na statystyki wypadków i kolizji? Bazując na oficjalnych danych Policji, staramy się odpowiedzieć na tak postawione pytania. W końcu jest to sprawa życia i śmierci. Dosłownie.

wypadki w Polsce

Zanim jednak zabierzemy się za formułowanie odpowiedzi, należy zidentyfikować i nazwać wszystkie główne czynniki sprawcze wypadków. W raporcie “Wypadki drogowe w Polsce w 2023 roku” opracowanym przez Biuro Ruchu Drogowego Komendy Głównej Policji wymienia się trzy główne przyczyny wypadków. Są to: czynnik ludzki, droga i pojazd – w rozumieniu jego sprawności technicznej.

Jak łatwo się domyślić, najbardziej zawodnym elementem w tym zestawieniu jest człowiek. To ludzka brawura, nieodpowiedzialność, złe decyzje i, w co trudno uwierzyć, uczestnictwo w ruchu drogowym pod wpływem alkoholu, powodują najwięcej nieszczęść na drodze. Warto choćby wspomnieć o 2074 wypadkach w 2023 roku z udziałem pijanych użytkowników dróg. Liczby potwierdzają powyższą tezę – czynnik ludzki odgrywał kluczową rolę przy 91% wypadków komunikacyjnych.

grafika

Wypadki z winy kierujących

W całym ubiegłym roku w Polsce z winy kierujących pojazdami doszło do 19 058 wypadków, co daje aż 91% z łącznej liczby 20 936 wypadków. Wspominając o tych statystykach, warto nadmienić, że w porównaniu z rokiem 2022 mamy do czynienia z niewielkim spadkiem – o 1,8% – liczby wypadków. Spadek odnotowano również wśród rannych i ofiar śmiertelnych. W 2023 zginęło o 3 osoby mniej niż przed rokiem. Było też o 618 mniej rannych.

Jakie zachowania kierujących pojazdami przełożyły się na tak wysoki odsetek spowodowanych przez nich wypadków? Głównie były to:

  • nieustąpienie pierwszeństwa przejazdu (24%),
  • niedostosowanie prędkości do warunków ruchu drogowego (22,1%),
  • nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na przejściu dla pieszych (12,8%),
  • niezachowanie bezpiecznej odległości pomiędzy pojazdami (8,1%),
  • nieprawidłowe wyprzedzanie (4,8%),
  • nieprawidłowe przejeżdżanie przez przejazd dla rowerzystów (3,8%),
  • nieprawidłowe skręcanie (3,5%).

Nie bez znaczenia jest także statystyka dotycząca płci kierujących. Sprawcami aż 71,9% wszystkich wypadków z winy kierujących byli mężczyźni. Kobiety odpowiadały jedynie za 23,7% wypadków. Wniosek nasuwa się sam – kto jeszcze tego nie zrobił, niech odstawi krzywdzący stereotyp o wątpliwych umiejętnościach kierowczyń.

grafika

Prym wśród kierowców powodujących wypadki wiodą z kolei tzw. ”młodzi kierowcy”, czyli kierujący pojazdami w przedziale wiekowym 18-24 lata. W 2023 roku ich zachowanie na drodze było przyczyną aż 2898 wypadków, co stanowi 15,2% wszystkich wypadków powstałych z winy kierujących. Zginęły w nich 275 osoby, a 3664 zostało rannych. 

Głównym grzechem kierujących z małym stażem jest wspomniane wcześniej niedostosowanie prędkości do panujących na drodze warunków atmosferycznych – w ten sposób doszło do 35,8% wypadków spowodowanych przez użytkowników pojazdów w wieku 18-24 lata. Według Policji ta grupa charakteryzuje się bardzo brawurowym stylem jazdy, co w połączeniu z niewielkim doświadczeniem i podejmowaniem złych decyzji daje tragiczne skutki. Świadczyć o tym może chociażby fakt, że w wypadkach spowodowanych przez kierowców w wieku 18-24 lata z powodu niedostosowania prędkości do panujących na drodze warunków atmosferycznych zabici stanowią ponad połowę (61,1%).

Wiele ukazuje również statystyka przedstawiająca rodzaj pojazdu, którym poruszali się kierowcy-sprawcy. Stawka została zdecydowanie zdominowana przez kierujących samochodami osobowymi, którzy odpowiadają za 73,5% wszystkich wypadków, co w liczbach bezwzględnych oznacza 14 013 wypadków (o 68 więcej niż przed rokiem), w których życie straciło 1152 osoby, a poszkodowanych zostało aż 16 981 osób. Na drugim miejscu w tym niechlubnym zestawieniu uplasowali się kierowcy samochodów ciężarowych z wynikiem 7,8% oraz rowerzyści (6,9%).

CZY WIESZ, ŻE …

Najmniejszą grupą wśród sprawców wypadków w 2023 roku byli pasażerowie (128 zdarzeń) i użytkownicy UWR (urządzeń wspomagających ruch), którzy spowodowali jedynie 23 zdarzenia.

Kiedy najczęściej dochodzi do wypadków z winy kierowców? Najwięcej nieszczęść na drodze kierujący spowodowali we wrześniu 2023 roku – 2 047 wypadków. Czyżby sprzyjająca aura były zaproszeniem do szybszej i brawurowej jazdy?

grafika

Wypadki z winy pieszych

Wymieniając winnych powypadkowych statystyk nie można pominąć kolejnej grupy uczestników ruchu drogowego – pieszych. W 2023 ich zachowanie doprowadziło do 1007 wypadków, co w porównaniu z liczbą wypadków dokonanych przez kierowców różnych pojazdów  – 14 013 – wydaje się mało znaczącym wynikiem, ale należy go wziąć pod uwagę. W świetle tych danych widać bowiem wyraźnie, że piesi są nie tylko ofiarami wypadków, ale również ich sprawcami.

Najczęstszą przyczyną wypadków wynikłych z winy pieszych były:

  • wejście na jezdnię bezpośrednio przed jadącym pojazdem (51,2% wszystkich wypadków spowodowanych przez pieszych),
  • przekraczanie jezdni w miejscu niedozwolonym (10,8%),
  • wkroczenie na jezdnię zza przeszkody lub pojazdu (10,5%),
  • wejście na jezdnię na czerwonym świetle (9,7%).

Wśród pozostałych istotnych zachowań będących bezpośrednią przyczyną wypadków należy wymienić: leżenie, siedzenie, klęczenie, stanie na jezdni, chodzenie nieprawidłową stroną drogi, zatrzymanie się lub cofnięcie podczas przechodzenia przez jezdnię. Tragiczne w skutkach są zwłaszcza zdarzenia, w których rozpędzony pojazd uderza w leżących, stojących lub siedzących na jezdni ludzi – niemal co drugi wypadek tego typu kończył się śmiercią.

Wśród pieszych powodujących wypadki płcią dominującą, analogicznie do sytuacji kierujących powodujących wypadki, byli mężczyźni, którzy odpowiadają za 65,7% wypadków. Piesze zainicjowały 32% sytuacji wypadkowych. Co ciekawe najwięcej wypadków z winy pieszych spowodowali piesi mający 60 lat i więcej.

Nieco inaczej niż w przypadku kierowców-sprawców przedstawia się statystyka dot. miesięcy, w których piesi najczęściej powodują wypadki. W przypadku osób zmotoryzowanych szczyt spowodowanych przez nich wypadków notowany był na miesiące letnie, natomiast w statystyce ukazującej winę pieszych najwięcej zdarzeń zarejestrowano w listopadzie i w październiku. Z całą pewnością wpływ na taki stan rzeczy mają złe warunki atmosferyczne w okresie jesienno-zimowym oraz szybko zapadający zmierzch, skutkujący słabą widocznością pieszych.

grafika

Wypadki z powodu niesprawności technicznej pojazdu

W całym 2023 roku Policja zarejestrowała jedynie 46 wypadków (o 10 więcej niż przed rokiem), w których za główną przyczynę uznano niesprawność techniczną pojazdu. W tych zdarzeniach śmierć poniosły 4 osoby, a 63 odniosły rany. Powyższe liczby nie uwzględniają sytuacji, w których oględziny na miejscu wypadku wykazały usterki techniczne pojazdu, które jednak nie były bezpośrednią przyczyną zdarzenia. Ogółem w pojazdach biorących udział w wypadkach odnotowano 283 usterki.

grafika

Wypadki z pozostałych przyczyn

Oprócz kierujących, pieszych, pasażerów i usterek technicznych powodami wypadków bywają także inne przyczyny, wśród których policyjne statystyki najczęściej wymieniają zwierzęta i obiekty na drodze. Ich odsetek jest bardzo wysoki i wynosi odpowiednio 54,3%.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o przyczyny wypadków drogowych

Jakie są najczęstsze przyczyny wypadków drogowych, do których dochodzi z winy kierowców?
Jakie są największe błędy pieszych, przez które może dojść do wypadku?
Czy kierowcy z niewielką ilością alkoholu we krwi stanowią duże zagrożenie?
Kiedy dochodzi do największej ilości wypadków drogowych?
PODSUMOWANIE
  • Do wypadków drogowych dochodzi najczęściej z winy człowieka, przez usterki techniczne pojazdów i obiekty czy zwierzęta znajdujące się na drodze.
  • W 2023 roku doszło do 2074 wypadków z udziałem pijanych użytkowników dróg.
  • W 2023 roku kierujący spowodowali 19 058 wypadków.
  • Piesi w 2023 roku byli winni 1007 wypadkom.
  • Niesprawne technicznie pojazdy przyczyniły się do 46 wypadków w 2023 roku.
  • Wypadki zdarzały się też z innych przyczyn, np. z powodu pojawienia się na drodze zwierząt lub obiektów. Takich zdarzeń w 2023 roku było 481.
Michal Rosiak
Autor artykułu: Michal Rosiak

Dba, by każdy artykuł poradnikowy pojawiający się w naszym serwisie miał odpowiednią wartość merytoryczną i nie urągał zasadom języka polskiego. Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego na kierunku Historia oraz Wyższej Szkoły Bankowej we Wrocławiu na kierunku Zarządzanie. Posiada sześcioletnie doświadczenie w prasie tradycyjnej i internetowej.

Wystaw ocenę

Dołącz do dyskusji

11 komentarzy

avatar autora komentarza

Uprzejmie informujemy, że komentarze zawierające wulgaryzmy lub informacje niezgodne z zasadami języka polskiego nie będą publikowane w serwisie.

avatar autora komentarza
nie seksistowski stereotyp, wypadek spowodowany brawurą a brak umiejetności sprawnego poruszania się pojazdem (stąd brak brawury) to nie to samo...
avatar autora komentarza
A gdzie statystyki ile w ogóle jest w Polsce kierowców mężczyzn, a ile kobiet?
Policja nie przedstawia tego rodzaju statystyk w rocznych raportach. Podane są jedynie dane na temat wypadkowości.
avatar autora komentarza
Ciekawe.Aż 5,5% to sprawcy po alkocholu a tylko 94,5% to sprawcy trzeźwi.I o czym to świadczy?Ano o tym że musimy więcej pić to będzie bezpieczniej na drogach.
avatar autora komentarza
Ile wypadków powodują kierowcy po 70 roku życia , bo z tego co widzę to możni naszego państwa oraz wielu dyskutantów obwiniają tą grupę ludzi , chcą ograniczeń oraz badań tych kierowców jakby to oni byli największym zagrożeniem na polskich drogach czego nie widzę na miejscu wypadków.
Według danych policyjnych z 2020 roku osoby po 60. roku życia (w raporcie nie wyodrębniono kierowców po 70. roku życia) spowodowali 3478 wypadków, czyli 14,8% wszystkich zdarzeń, do których doszło w danym roku.
avatar autora komentarza
Głupia nadinterpretacja pierwszej statystyki! Porównywanie % ma sens jedynie w odniesieniu stosunku liczby posiadających prawo jazdy wśród obu płci do liczby uprawnionych do posiadania tych uprawnień wśród obu płci.
avatar autora komentarza
Kto powoduje najwięcej wypadków śmiertelnych na drodze?
Zgodnie z informacjami zawartymi w raporcie rocznym Policji, w 2022 roku sprawcami największej liczby wypadków ze skutkiem śmiertelnym, w odniesieniu do populacji wiekowej, byli kierowcy w wieku 18-24 lat.
avatar autora komentarza
Kierowcy powyżej 65 roku życia i nawet 90 roku życia nie powodują wypadków zwykle sami wycofują sie z ruchu kiedy zauważaja niesprawnośc. A dla nich jest to egzystencja szczególnie dla ludzi samotnych. Zwykle nie jeżdzą po zmroku i na dalsze trasy Zwykle jest to sklep czy lekarz.
Z policyjnych statystyk wypadków wynika, że kierujący powyżej 60. roku życia w 2022 roku spowodowali o blisko 500 wypadków więcej niż najmłodsi kierowcy w wieku 18-24 lata (odpowiednio 3 551 kontra 3 059). Są one również bardziej tragiczne – zginęło w nich o 35 więcej osób (281 vs. 316). Również rannych było więcej o 117 os. (4 027 vs. 3 910). W 2021 r. proporcje były odwrotne. Populacyjnie jednak promil najstarszych sprawców jest najniższy wśród uprawnionych do kierowania (36,4 ‰ w przypadku starszych, a 120,1 ‰ wśród młodszych).

Chcesz wydawać mniej na ubezpieczenie OC/AC nawet o 50%? To proste!
Oblicz ceny w 3 minuty!

Porównaj ceny OC/AC