W jakim terminie ubezpieczyciel musi wypłacić odszkodowanie?

W jakim czasie ubezpieczyciel ma obowiązek wypłacić odszkodowanie?

Według ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w przypadku obowiązkowego ubezpieczenia OC towarzystwo ma obowiązek wypłaty odszkodowania w terminie 30 dni. Okres ten liczy się od momentu złożenia przez pokrzywdzonego zawiadomienia o szkodzie.

W wyjątkowych sytuacjach termin na wypłatę odszkodowania może jednak zostać wydłużony. Dzieje się tak, kiedy:

• 30 dni to zbyt krótki okres na wyjaśnienie skomplikowanych okoliczności – wówczas wypłata odszkodowania następuje po kolejnych 14 dniach,
• w trakcie likwidacji szkód pojawiły się problemy w związku z wydaniem decyzji przez ubezpieczyciela – wówczas wypłata odszkodowania następuje w terminie maksymalnie 90 dni,
• toczy się postępowanie karne lub cywilne (np. w sytuacji, gdy ubezpieczyciel nie może ustalić swojej odpowiedzialności) – wówczas termin na wypłatę odszkodowania to więcej niż 90 dni. 

W przypadku terminu wypłaty odszkodowania z dobrowolnego ubezpieczenia AC sytuacja wygląda nieco inaczej. Ubezpieczyciele są objęci przepisami Kodeksu cywilnego, które mówią o tym, że mają 30 dni na wypłatę zadośćuczynienia od momentu zgłoszenia szkody. Termin ten nie jest jednak tak bezwzględnie obowiązujący, jak w przypadku OC. Towarzystwa w swoich ogólnych warunkach ubezpieczenia mogą uwzględnić nawet krótszy czas.

Przeczytaj też: Jak uzyskać odszkodowanie za stłuczkę?

Co jeśli ubezpieczyciel nie wypłaci odszkodowania w terminie?

Aby towarzystwo mogło wydłużyć termin na wypłatę odszkodowania, musi mieć co do tego konkretne powody. Rozwiązanie to nie może być nadużywane i dotyczy ono wyłącznie skomplikowanych sytuacji.

Innymi słowy, jeśli doszło do standardowej kolizji (np. w związku z nieudzieleniem pierwszeństwa przejazdu), a uczestnicy zdarzenia spisali stosowne oświadczenie, w którym jeden z nich przyznaje się do winy, ubezpieczyciel powinien wypłacić zadośćuczynienie w ustawowym terminie 30 dni. A co w innych przypadkach?

Termin ten może się wydłużyć, wyłącznie jeśli sprawa wymaga wyjaśnień, a towarzystwo nie jest w stanie zbadać jej okoliczności i podjąć decyzji w okresie 30 dni. W takim przypadku ubezpieczyciel musi jednak kierować się pewnymi wytycznymi. Jakimi?

1. W ciągu maksymalnie 30 dni powinien pisemnie poinformować poszkodowanego o wydłużeniu terminu wypłaty świadczenia. Na dokumencie sporządzonym przez towarzystwo powinno znaleźć się wyjaśnienie:
   • dlaczego ubezpieczyciel nie jest w stanie wypłacić odszkodowania w pierwszym terminie,
   • jaki jest przewidywany czas wypłaty świadczenia,
   • ile wynosi bezsporna część odszkodowania.
2. Ubezpieczyciel powinien niezwłocznie wypłacić pokrzywdzonemu bezsporną część odszkodowania.
3. W zależności od sytuacji, ubezpieczyciel powinien podjąć decyzję dotyczącą zadośćuczynienia w terminie maksymalnie 14–90 dni.

Jaka kara może zostać nałożona na ubezpieczyciela, jeśli nie wypłaci on odszkodowania w terminie?

Jeżeli firma nie dotrzyma terminu dotyczącego wypłaty odszkodowania, naraża się na konsekwencje. Wówczas Komisja Nadzoru Finansowego może nałożyć na ubezpieczyciela karę finansową. W jakiej wysokości?

• Firmie ubezpieczeniowej grozi kara do 20 mln zł lub w wysokości 0,5% wszystkich składek ubezpieczeniowych brutto zakupionych w ostatnim roku przez klientów.
• Członkowi zarządu firmy ubezpieczeniowej grozi kara do 3 mln zł.

Zwłoka za wypłatę odszkodowania wiąże się także z naliczeniem odsetek. Jeśli towarzystwo nie wypłaci Ci świadczenia w terminie, masz wówczas prawo do zadośćuczynienia powiększonego o odsetki ustawowe.

Aby uzyskać większe odszkodowanie, sporządź pismo do ubezpieczyciela z opisem sytuacji. Zamieść w nim informacje o tym, że termin na wypłatę świadczenia minął, oraz zażądaj naliczenia i wypłaty odsetek. Dodatek za zwłokę należy Ci się już od pierwszego dnia spóźnienia – o czym warto wspomnieć w sporządzonym dokumencie.

Jeśli ubezpieczyciel nie zareaguje na wysłane przez Ciebie pismo, masz prawo skorzystać z pomocy Rzecznika Finansowego. Może on pośredniczyć w rozmowach z towarzystwem. Na rynku dostępnych jest także wiele kancelarii prawnych, które oferują pomoc w sprawach odszkodowawczych i związanych z zadośćuczynieniem.

Co z odszkodowaniem w przypadku nieznanego sprawcy?

Jeśli sprawca wypadku, w którym brałeś udział, nie posiada ubezpieczenia OC lub uciekł z miejsca zdarzenia, nie musisz przejmować się tym, że nie otrzymasz zadośćuczynienia. W takich sytuacjach wypłatą odszkodowania zajmuje się Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny.

Zgromadzoną w sprawie dokumentację przekaż swojemu ubezpieczycielowi. Firma dopełni formalności za Ciebie i udostępni dane dla UFG. Co szczególnie istotne z punktu widzenia poszkodowanego, instytucję tę również obejmują przepisy związane z terminem wypłaty świadczenia.

Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wypłaca odszkodowanie w terminie maksymalnie:

• 30 dni od daty otrzymania dokumentów, które przekażesz ubezpieczycielowi,
• 14 dni od dnia wyjaśnienia okoliczności, jeśli występują problemy w związku z podjęciem decyzji dotyczącej świadczenia,
• 30 dni, jeśli chodzi o bezsporną część zadośćuczynienia.

Czym jest bezsporna kwota odszkodowania?

Bezsporna suma odszkodowania to kwota, którą otrzymasz jako osoba pokrzywdzona, niezależnie od dalszych kroków poczynionych przez ubezpieczyciela. Zwykle stanowi ona niewielką część pełnego świadczenia.

Jeśli towarzystwo przyzna Ci bezsporną kwotę odszkodowania, nie możesz odmówić jej przyjęcia. Pamiętaj jednak, że świadczenie to nie blokuje Ci możliwości uzyskania pełnej sumy zadośćuczynienia.

Co to jest Bezpośrednia Likwidacja Szkody?

BLS to skrócony proces likwidacji szkody. Dzięki niemu wypłata odszkodowania przebiega prościej od strony formalnej. Możesz szybciej przejść do naprawy swojego pojazdu. Nie musisz także kontaktować się z zupełnie nieznaną Ci firmą, w której ubezpieczony jest sprawca. Po prostu informujesz swoje towarzystwo o zaistniałej sytuacji. Zwykle wypłata świadczenia odbywa się w terminie 30 dni od daty zgłoszenia szkody.

System BLS polega na tym, że to towarzystwo, w którym jesteś ubezpieczony, wypłaca Ci należne odszkodowanie za doznaną szkodę. Musisz jedynie dostarczyć odpowiednie dokumenty, m.in. te potwierdzające wystąpienie szkody i opisujące zdarzenie. Dzięki temu nie musisz w ogóle kontaktować się z ubezpieczycielem sprawcy – twoja firma rozliczy się z nim samodzielnie.

Kiedy można skorzystać z systemu BLS?

Musisz jednak pamiętać, że program Bezpośredniej Likwidacji Szkody dotyczy wyłącznie drobnych szkód:

• w mieniu (nie osobowych),
• o wartości do 30 000 zł,
• do których doszło na terenie Polski,
• w których wzięły udział maksymalnie dwa pojazdy.

Dodatkowo, trzeba też mieć świadomość, że nie każde towarzystwo ubezpieczeniowe obecne na polskim rynku uczestniczy w programie BLS. Skorzystać z niego mogą jedynie ci, którzy posiadają ubezpieczenie OC m.in. w firmach:

• LINK4,
• PZU,
• Warta,
• ERGO Hestia,
• UNIQA,
• Wiener,
• Allianz, 
• Beesafe,
• mtu24.pl,
• You Can Drive,
• HDI.

Przeczytaj też: BLS – czym jest i jak działa Bezpośrednia Likwidacja Szkody?

W jakich sytuacjach ubezpieczyciel może odmówić Ci wypłaty odszkodowania?

Ubezpieczyciel, zanim wyda decyzję o przyznaniu odszkodowania, na podstawie zgromadzonych dokumentów przeprowadza analizę dotyczącą zdarzenia. Nie zawsze kończy się to jednak wypłatą świadczenia.

Z decyzją odmowną, dotyczącą wypłaty zadośćuczynienia w przypadku OC, spotkasz się wówczas, gdy:

• ubezpieczyciel uzna, że nie jesteś poszkodowany, lecz winny powstaniu zdarzenia,
• dojdzie do kolizji lub wypadku, w którym wzięły udział pojazdy będące Twoją własnością.

W przypadku ochrony autocasco wyłączeń odpowiedzialności towarzystw jest znacznie więcej. Wszystkie znajdziesz w dokumencie Ogólnych Warunków Ubezpieczenia (OWU).

Z decyzją odmowną, dotyczącą wypłaty zadośćuczynienia w przypadku AC, spotkasz się m.in., gdy: 

• ubezpieczyciel uzna, że próbujesz wyłudzić odszkodowanie,
• szkoda powstała przez Twoje niedbalstwo,
• doszło do zdarzenia, kiedy prowadziłeś pojazd pod wpływem alkoholu lub środków odurzających,
• doszło do zdarzenia, kiedy prowadziłeś pojazd, nie mając do tego uprawnień,
• użytkowałeś samochód niezgodnie z jego przeznaczeniem,
• Twoje auto zostało wykorzystane jako narzędzie przestępstwa.

Przeczytaj też: Odmowa wypłaty odszkodowania – co zrobić?

Ubezpieczyciel, który odmówił Ci wypłaty odszkodowania, ma obowiązek poinformować Cię o tej decyzji na piśmie. Jeżeli uznał jedynie częściową odpowiedzialność, na oświadczeniu musi podać przyczynę takiego rozwiązania sprawy, oraz podstawę prawną, która to uzasadnia. W przypadku odmownej decyzji dotyczącej wypłaty odszkodowania masz prawo odwołać się pisemnie od decyzji ubezpieczyciela.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o termin wypłaty odszkodowania