Na czym polega gotówkowa lub bezgotówkowa likwidacja szkody?
Jeśli Twoje auto zostanie uszkodzone w wypadku lub kolizji drogowej, możesz je naprawić dzięki odszkodowaniu wypłaconemu przez ubezpieczyciela lub po prostu oddać do warsztatu, który samodzielnie rozliczy się z ubezpieczycielem. Są to podstawowe warianty likwidacji szkody, które nazywa się metodą gotówkową i bezgotówkową. Sprawdź, kiedy będziesz mógł z nich skorzystać, czym dokładnie się różnią i który z nich sprawdzi się lepiej w Twojej sytuacji.
- Szkodę w pojeździe można zlikwidować w ramach ubezpieczenia OC lub AC w wybranym przez poszkodowanego wariancie – metodą gotówkową lub bezgotówkową.
- Wyboru wariantu likwidacji szkody z OC należy dokonać po zgłoszeniu szkody, a z AC przy zawieraniu umowy z ubezpieczycielem.
- W wariancie gotówkowym (kosztorysowym) poszkodowany otrzymuje odszkodowanie na podstawie kosztorysu i może je przeznaczyć np. na samodzielną naprawę pojazdu.
- W wariancie bezgotówkowym poszkodowany przekazuje auto do wybranego warsztatu (lub ASO) i upoważnia go do rozliczeń kosztów naprawy z ubezpieczycielem, w których sam nie bierze udziału.
- Gotówkowa likwidacja szkody jest szybsza, ale zwiększa ryzyko zaniżenia odszkodowania. Bezgotówkowa likwidacja szkody trwa dłużej, ale jest wygodniejsza dla poszkodowanego i daje większą pewność solidnej naprawy.
- Po orzeczeniu szkody całkowitej nie wybiera się metody likwidacji szkody, lecz ubezpieczyciel wypłaca poszkodowanemu odszkodowanie równe wartości pojazdu pomniejszonej o wartość wraku.
Kiedy trzeba wybrać wariant likwidacji szkody?
Wariant likwidacji szkody z ubezpieczenia OC wybiera się po zdarzeniu drogowym i zgłoszeniu szkody w pojeździe u ubezpieczyciela sprawcy. Oczywiście dotyczy to tylko sytuacji, w których Twój samochód został uszkodzony z winy innego kierującego.
W innych przypadkach możesz skorzystać z własnego ubezpieczenia AC, ale wtedy wariant likwidacji szkody będziesz musiał wybrać już przy kupnie polisy. Zwykle będzie on obowiązywał w razie wystąpienia szkody przez cały okres ubezpieczenia, choć niektórzy ubezpieczyciele umożliwiają np. zmianę z naprawy w warsztacie lub ASO na wypłatę odszkodowania.
Jaki wariant likwidacji szkody możesz wybrać?
Niezależnie od tego, z której polisy będziesz chciał skorzystać, będziesz miał do wyboru dwa warianty likwidacji szkody.
- Gotówkowy, zwany też kosztorysowym, w którym otrzymasz od ubezpieczyciela kwotę pieniędzy jako zadośćuczynienie za powstałą szkodę.
- Bezgotówkowy, w którym oddasz auto do wybranego warsztatu samochodowego lub Autoryzowanej Stacji Obsługi (ASO), a mechanicy sami rozliczą się z ubezpieczycielem.
Każdy z wariantów ma swoje wady i zalety, przez co może się lepiej sprawdzić w zależności do Twojej sytuacji. W kolejnych akapitach omówimy pokrótce obydwie metody likwidacji szkody.
Na czym polega gotówkowa likwidacja szkody?
Gotówkowa (kosztorysowa) metoda likwidacji szkody z ubezpieczenia komunikacyjnego polega na wycenie uszkodzeń w pojeździe przez ubezpieczyciela, a następnie wypłacie odszkodowania odpowiadającego kosztom napraw.
W tym wariancie:
- ubezpieczyciel może wysłać rzeczoznawcę, który dokona oględzin pojazdu i sporządzi kosztorys napraw,
- ubezpieczyciel może zastosować uproszczoną metodę likwidacji szkody i wycenić je np. na podstawie zdjęć uszkodzeń,
- w wycenie szkód ubezpieczyciel uwzględnia m.in. stawki za roboczogodzinę i koszt części zamiennych,
- odszkodowanie trafia bezpośredniego na konto poszkodowanego,
- poszkodowany może przeznaczyć otrzymaną kwotę na naprawę pojazdu lub wykorzystać w innym celu,
- poszkodowany może odwołać się od decyzji ubezpieczyciela i żądać wypłaty wyższej kwoty.
Jeśli nie zgadzasz się z wyceną szkód przedstawioną przez ubezpieczyciela, nie podpisuj z nim ugody! W przeciwnym razie stracisz prawo do odwoływania się i nie będziesz mógł walczyć o wyższą kwotę. Nigdy nie musisz przystawać ani na pierwszą kwotę zaoferowaną przez ubezpieczyciela, ani na propozycję ugody. Jeśli masz wątpliwości, czy jego oferta jest uczciwa, możesz powołać niezależnego rzeczoznawcę, który fachowym okiem oceni uszkodzenia pojazdu i sporządzi własny kosztorys, który będzie stanowił mocny dowód w razie odwołania. Pamiętaj jednocześnie, że przyjęcie niebudzącej wątpliwości części odszkodowania nie zamyka Ci drogi do dochodzenia dalszej rekompensaty.
Gotówkowa likwidacja szkody z OC a koszt części użytych w naprawie
Metoda kosztorysowa, choć w niektórych przypadkach wygodna, wiąże się z ryzykiem zaniżenia odszkodowania przez ubezpieczyciela. Niestety, często zdarza się, że towarzystwa ubezpieczeniowe przyjmują niekorzystne dla poszkodowanych wyceny, uwzględniając w nich np. najniższe rynkowe stawki za roboczogodzinę lub ceny niskiej jakości zamienników zamiast części oryginalnych.
Prowadzi to do sporów poszkodowanych z ubezpieczycielami, na temat których wypowiedział się już nawet Sąd Najwyższy w uchwale z 12 kwietnia 2012 roku. Stwierdzono w niej, że odszkodowanie powinno uwzględniać koszt zakupu nowych części, ale jeśli w ten sposób zwiększy się wartość pojazdu, wypłacona poszkodowanemu kwota może być niższa.
Zakład ubezpieczeń zobowiązany jest na żądanie poszkodowanego do wypłaty, w ramach odpowiedzialności z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego, odszkodowania obejmującego celowe i ekonomicznie uzasadnione koszty nowych części i materiałów służących do naprawy uszkodzonego pojazdu. Jeżeli ubezpieczyciel wykaże, że prowadzi to do wzrostu wartości pojazdu, odszkodowanie może ulec obniżeniu o kwotę odpowiadającą temu wzrostowi.
Na czym polega bezgotówkowa likwidacja szkody?
Bezgotówkowa likwidacja szkody polega na przekazaniu uszkodzonego auta do serwisu, który rozlicza koszty naprawy bezpośrednio z ubezpieczycielem. To wygodne rozwiązanie dla poszkodowanego, który nie bierze udziału w kosztach i nie załatwia osobiście niemal żadnych formalności.
W tym wariancie:
- ubezpieczyciel może zaproponować warsztat partnerski, ale poszkodowany nie ma obowiązku go wybierać,
- poszkodowany odstawia auto do wybranego warsztatu albo Autoryzowanej Stacji Obsługi (ASO),
- poszkodowany upoważnia warsztat do rozliczeń z ubezpieczycielem,
- warsztat zajmuje się wyceną szkód, rozliczeniem z ubezpieczycielem i naprawą pojazdu,
- poszkodowany odbiera pojazd z warsztatu po zakończeniu napraw.
Oprócz odszkodowania poszkodowanemu w wypadku lub kolizji może przysługiwać również samochód zastępczy z OC sprawcy na czas naprawy auta. Wystarczy zgłosić taką potrzebę ubezpieczycielowi, jeśli samochód jest Ci niezbędny do codziennego funkcjonowania.
Jakie są wady i zalety obydwu wariantów?
Wariant gotówkowy oznacza zwykle szybką wypłatę odszkodowania, ale też ryzyko jego zaniżenia, z kolei metoda bezgotówkowa nie angażuje właściciela pojazdu, ale jest bardziej czasochłonna. Jakie są jeszcze inne wady i zalety obydwu rozwiązań?
Zalety gotówkowej likwidacji szkody
-
Zalety
- Szybka wypłata odszkodowania. Ubezpieczyciel wypłaca bezsporną kwotę odszkodowania od razu po przeprowadzeniu wyceny szkód.
- Dowolne wykorzystanie środków. Poszkodowany może wykorzystać otrzymane pieniądze w dowolny sposób – na naprawę auta lub na inny cel.
- Dowolny sposób naprawy. Poszkodowany może np. skorzystać z pomocy zaufanego mechanika lub wykonać naprawę samodzielnie i zatrzymać odszkodowanie.
Wady gotówkowej likwidacji szkody
-
Wady
- Ryzyko zaniżenia odszkodowania. Ubezpieczyciel może zaniżyć np. koszt roboczogodzin, cenę części zamiennych lub wartość pojazdu, przez co odszkodowanie nie wystarczy na naprawę.
- Ryzyko wykrycia dodatkowych uszkodzeń. Jeśli po wypłacie odszkodowania zostaną wykryte kolejne uszkodzenia w pojeździe, może być trudno o sporządzenie nowego kosztorysu.
- Większa odpowiedzialność. Poszkodowany musi sam znaleźć warsztat, zapłacić za naprawę, a także kontrolować jakość i zakres wykonywanych prac.
Zalety bezgotówkowej likwidacji szkody
-
Zalety
- Wygoda. Poszkodowany upoważnia warsztat do sporządzenia wyceny, naprawy i rozliczeń z ubezpieczycielem, a samo nie angażuje się w żaden sposób w likwidację szkody.
- Brak dodatkowych kosztów. Jeśli podczas naprawy wyjdą na jaw dodatkowe usterki, warsztat sam aktualizuje kosztorys i rozlicza się z ubezpieczycielem.
- Gwarancja na naprawę. Warsztaty rekomendowane przez ubezpieczyciela lub ASO często oferują gwarancję na wykonaną naprawę oraz stosują oryginalne części lub wysokiej jakości zamienniki.
Wady bezgotówkowej likwidacji szkody
-
Wady
- Mniejsza kontrola. Po upoważnieniu warsztatu poszkodowany nie bierze udziału w procesie likwidacji szkody i nie ma wpływu na jego przebieg.
- Dłuższy czas. Formalności między warsztatem a ubezpieczycielem lub jego zwłoka w akceptacji kosztów może przedłużać czas oczekiwania na naprawę i odzyskanie sprawnego pojazdu.
- Ograniczony wybór warsztatu. W przypadku ubezpieczenia AC poszkodowany może być zmuszony do skorzystania z warsztatu należącego do sieci partnerskiej ubezpieczyciela.
Przeczytaj też: ASO, warsztat, kosztorys – który wariant likwidacji szkody wybrać?
Jaki wariant obowiązuje w razie szkody całkowitej?
W razie stwierdzenia przez ubezpieczyciela szkody całkowitej na pojeździe, nie ma zastosowania żadna ze standardowych metod likwidacji szkody częściowej. W takiej sytuacji ubezpieczyciel wypłaca poszkodowanemu odszkodowanie, które odpowiada wartości rynkowej pojazdu sprzed zdarzenia pomniejszonej o wartość wraku. Jednocześnie wrak pozostaje wartością poszkodowanego, który może go sprzedać (w czym ubezpieczyciel ma obowiązek pomóc) lub spróbować naprawić.
Pamiętaj, że orzeczenie szkody całkowitej z OC sprawcy może mieć miejsce tylko wtedy, gdy koszty naprawy pojazdu przekraczają 100% jego wartości. W przypadku autocasco ten próg jest niższy i zwykle wynosi 70% wartości pojazdu.
Więcej na temat szkody całkowitej przeczytasz w artykule: Szkoda całkowita samochodu z OC i AC – sprawdź, co musisz wiedzieć!
FAQ – najczęściej zadawane pytania o sposób likwidacji szkody
Tak, istnieje możliwość zmiany metody likwidacji szkody z wyższego na niższy. Po zgłoszeniu szkody do firmy ubezpieczeniowej możesz zmienić metodę naprawy, jeśli wykupiłeś ubezpieczenie AC z możliwością naprawy w autoryzowanym serwisie (ASO), możesz przejść na wariant warsztatowy. Natomiast jeśli masz AC w opcji warsztatowej, naprawa może zostać dokonana na podstawie kosztorysu. Wariant likwidacji szkody wybierasz podczas zawierania umowy ubezpieczenia.
Decydując się na polisę autocasco uwzględniającą likwidację szkody w wariancie warsztatowym, możesz naprawić auto w jednym z warsztatów partnerskich. Listę współpracujących zakładów sprawdzisz na stronie internetowej ubezpieczyciela. Jeśli będziesz miał jakieś pytania lub wątpliwości w tej kwestii, skontaktuj się z towarzystwem.
Bezpośrednia likwidacja szkody (BLS) to system usprawniający wypłaty odszkodowania, który polega na tym, że jako poszkodowany możesz zgłosić szkodę bezpośrednio do swojego ubezpieczyciela. Następnie towarzystwo rozliczy się z odpowiednią firmą bez Twojej ingerencji. Pamiętaj, że aby móc skorzystać z takiego rozwiązania, zarówno ubezpieczyciel sprawcy, jak i poszkodowanego musi należeć do tego programu.
- Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2012 r. III CZP 80/11
Najtańsze ubezpieczenie na Mubi
w październiku to 128 zł*
Ile może kosztować Twoje?
Oblicz OC/AC*Kalkulacja wykonana w dniu 5.10.2026
roku dla 39-letniego FSM 126p o pojemności silnika 652 cm3, z przebiegiem 141000 km, z przebiegiem deklarowanym do 5000 km, ubezpieczonego w Zielonej Górze przez 47-letniego mężczyznę. Indywidualna wycena dla Ciebie może się różnić.
Ekspert i doradca w dziedzinie ubezpieczeń oraz autor ponad 100 poradników dotyczących polis komunikacyjnych i turystycznych. W swoich tekstach zwraca uwagę na trudne zagadnienia ubezpieczeniowe, aby przedstawiając je w zrozumiały sposób, ustrzec klienta przed niepotrzebnymi wydatkami i ułatwić mu dopasowanie rodzaju ochrony do indywidualnych potrzeb.
Informacje zawarte w treści są aktualne na dzień publikacji
Dołącz do dyskusji